Actueel risico volgens LoCovid 13 september 2025
Het risico blijft HOOG met 517×1011 deeltjes per 100 duizend inwoners in het riool en 0,4% van de deelnemers van de infectieradar die een positieve test melden. Dit percentage positief is veel lager dan wat er in veel staten in de VS wordt gevonden, dus het is waarschijnlijk dat deze 0,4% een onderschatting is. De acteur Wil Wheaton (bekend van Star Trek) gaf aan Covid te hebben opgelopen door zonder masker naar een conventie te gaan. Meestal spreken acteurs niet over Covid of de preventie daarvan, omdat ze gebonden zijn aan contracten en het noemen van Covid tot reputatieschade kan leiden. Dit draagt echter wel bij aan dat de bevolking het idee heeft dat Covid voorbij is of dat het virus geen gevaar meer oplevert. Dit is niet het geval. Naast dat er nog steeds mensen worden opgenomen in het ziekenhuis door Covid (Marion Koopmans merkt dit op in een recent radio 1 gesprek), is het risico op langdurige klachten nog steeds hoog.
LET OP: Algemene onderbouwing, interpretatie en achtergrond-informatie bij de rubrieken vindt u via de [info] link in headers
Virusdeeltjes in het riool [info]
Op de meest recente datum met een voldoende betrouwbare meting, 2 september, werden er 517x10e11 deeltjes per 100 duizend inwoners in het riool gemeten. Dat komt overeen met ongeveer 19 duizend infecties per dag. Dit valt onder het niveau HOOG.
Een van de besmettingen was Wil Wheaton (acteur onder meer van Star Trek) die zich tot dusver beschermde met een mondneusmasker, maar dit jaar zonder adembescherming naar de Comic conventie ging.
Niet veel later meldde hij dat hij Covid had opgelopen en dat het zeker niet mild was.
Niet veel acteurs spreken zich uit over Covid. Vaak zijn ze gebonden aan contracten waarbij iets afzeggen vanwege Covid niet onder de verzekering valt. Dat wordt ook duidelijk uit een stuk op de Canary, wat begint met een selfie waarin de acteur van Buffy the vampire slayer een FFP2 masker draagt.
Ze bevestigt Wil’s ervaring dat Covid niet mild was: “But to those out there that say ‘it’s just a cold’ …maybe for some lucky people it is. But for this (relatively) young fit person, who has struggled with asthma and lung issues her entire life, that is not my experience.”
Acteurs mogen beperkt over Covid en de preventie daartegen spreken, vanwege een mogelijke reputatieschade: “This financialization of persona is part of why COVID-19 remains so taboo for celebrity reputations. Acknowledging ongoing risk introduces the possibility of legal liability, brand erosion, and even long-term performance limitations, as seen with the rising number of performers managing long COVID, and why a celebrity’s public platforms are often managed through the machinery of public relations.”
Veel positief getesten zijn ook te vinden op de sub-Reddit COVID-19Positive. De meeste forumdeelnemers wonen in de VS, waar het langzaam lijkt te dagen dat herhaalde Covid niet goed voor je is.
Aan de andere kant zie je ook daar nog steeds mensen die denken dat het virus magisch was verdwenen door er niet meer over te praten. Dat artiesten ook het zwijgen wordt opgelegd, helpt daar zeker niet bij.
Ook heerst er nog het idee dat als je gezond bent en eerder goed door je infecties heen bent gekomen, dat Covid dan geen probleem meer voor je is. Beide acteurs in bovenstaande tekst laten weten dat Covid voor hen zeker niet mild was.
Ook in de VS worden er veel virusdeeltjes in het riool gevonden. De grafiek ziet er daar iets anders uit, omdat ze een enorme BA.1 piek hebben gehad, terwijl in Nederland toen nog veel gesloten was (waarschijnlijk omdat de ziekenhuizen nog vol lagen met zieken van de Delta-variant die Nederland met onder meer Dansen met Jansen over zich afgeroepen had).
Er zijn daar veel verschillen tussen staten, maar daarbij moet gezegd worden dat de hoge percentages positief vooral lijken voor te komen bij staten met onbetrouwbare data (in het rood aangegeven in onderstaande tabel).
Het is lastig om aan te geven tot hoeveel long Covid al deze infecties leiden. We hebben nog steeds geen uniforme definitie van long Covid, er wordt niet meer getest (dus de link tussen de infectie en daarop volgende klachten wordt misschien niet gelegd) en mensen herkennen klachten mogelijk niet als long Covid (want het idee bestaat dat dit vooral bestaat uit alleen nog maar op een donkere kamer kunnen liggen).
Het VK heeft recent nieuw onderzoek uitgevoerd onder zij die zijn ingeschreven bij een huisartsenpraktijk. Daarin werd de vraag gesteld: “’Would you describe yourself as having “long COVID”, that is, you are still experiencing symptoms more than 12 weeks after you first had COVID-19, that are not explained by something else?’.” Ofwel: mensen werd gevraagd of ze dachten langdurige klachten over te hebben gehouden aan een infectie (12 weken na de infectie).
Het aandeel mensen dat zeker wist long Covid te hebben, leek gelijk te blijven op ongeveer 4% tot 5% van de deelnemers. Het aandeel dat onzeker was, steeg naar 9,5%.
De meeste long Covid wordt gevonden in de groep met werkenden (zie de leeftijdsverdeling hieronder), wat slecht nieuws is voor de economie.
Wat onverwacht was, was dat een gelijk aandeel mannen en vrouwen aangaven long Covid te hebben. Vaak wordt namelijk gevonden dat long Covid meer voorkomt bij vrouwen. Mannen lopen dus wel degelijk risico.
Long Covid kan ook bij voorheen gezonde personen voorkomen, maar het risico was hoger als je reeds een bestaande aandoening had.
Wat mogelijk onverwacht was, was dat een deel van de deelnemers met long Covid aangaf dat de aandoening geen duidelijk invloed had op het dagelijks leven. Je collega die helemaal gezond lijkt te zijn, kan dus best long Covid hebben, maar als ze dat niet tegen jou vertellen, dan weet je dat niet.
Dit verklaart ook waarom aan de ene kant de medische literatuur maar artikelen blijft produceren over de schade van herhaalde Covid, terwijl alles redelijk normaal lijkt als je om je heen kijkt. Dit wordt uitstekend uitgelegd in deze video:
Een bijkomend probleem is dat met name rechtse politici het woord zijn gaan geven aan zij die desinformatie over de vaccins verspreiden. Dit heeft ertoe geleidt dat mensen zijn gaan denken dat hun medische klachten veroorzaakt worden door de vaccines in plaats van de infecties (en het helpt niet als de overheid ook aangeeft dat Covid niet meer gevaarlijk is voor de meesten).
In de VS komt deze desinformatie vooral van Robert F Kennedy Jr en iedereen die hij aanstelt, maar in het VK gaf Reform UK van Farage recent ook het woord aan Malhotra die zonder bewijs durfde te beweren dat de vaccins de oorzaak zijn voor een toename aan kanker. Phil legt op zijn YouTube kanaal uit waarom met name rechts aangetrokken is tot de anti-vaxx beweging. Hij vergeet daarbij te noemen dat het pro-infectie en anti-vaccin gedachtegoed past bij eugenetica, waarin alleen de sterksten mogen overleven (het Nazi idee van dat bepaald leven het niet waard is om te mogen leven).
Infectieradar [info]
Bij de infectieradar meldt deze week 4,1% van de deelnemers klachten die kunnen wijzen op een infectie met SARS-Cov2. Het gaat hierbij om hoesten, kortademigheid, neusverkouden/loopneus en keelpijn.
Kijk je naar de jongere leeftijden, dan zie je vooral onder de werkenden een toename in het aantal deelnemers met klachten.
Momenteel meldt 0,4% van de deelnemers van de infectieradar een positieve test.
Het Nivel meldt dat het aantal mensen dat met longontsteking naar de huisarts gaat langzaam toeneemt, maar dat dit past bij de tijd van het jaar (normalisatie van het probleem).
Ook wordt er gemeld dat er weinig griep is. Dit maakt dat de griepvaccinatie afwijkt van de Covid-vaccinatie. Bij griep kun je steeds vaccineren voordat het virus echt rondgaat. Covid gaat het hele jaar rond, en lente- zomer- en herfstpieken (naast een winterpiek) zijn niet uitzonderlijk. Dit betekent dus ook dat je tijdens het vaccineren een mondneusmasker wil gebruiken, omdat op het moment van vaccineren Covid rond aan het gaan zal zijn (dit wijkt af van voor de pandemie, toen we vooral vaccineerden voor een verwachte golf).
Bij de campagne rond de Covid vaccinaties wordt, zoals gewoonlijk, vooral de nadruk gelegd op het verminderen van de kans op ziekenhuisopname, zoals in het recente gesprek bij radio NPO1 met Marion Koopmans. Hiermee wordt weer voorbij gegaan aan dat recente vaccinatie ook de kans op long Covid kan verminderen.
Een van de Nederlanders die nog steeds last heeft van long Covid is Jessica Villerius. Pas laat in het gesprek bij Humberto merkt iemand op dat iedereen nog steeds kans loopt op long Covid, maar dit wordt meteen weer afgedaan als een kleine kans (wat niet klopt, zie een opsomming in een eerder weekbericht).
Oversterfte [info]
Omdat het CBS alleen in de even weken cijfers publiceert over de sterfte per leeftijdsgroep, zal deze analyse pas volgende week weer worden gegeven.
Varianten [info]
Er worden nog steeds weinig monsters onderzocht op varianten. De monsters die onderzocht zijn (zie de grafiek hieronder van het RIVM) laten zien dat XFG momenteel dominant is.
Dit komt ook overeen met het wereldwijde beeld (afbeelding van Mike Honey op Mastodon).
Conclusie: actueel risico [info]
Het huidige risico op een infectie met SARS-Cov2 is nog steeds HOOG. In het riool worden 517*10e11 deeltjes per 100 duizend inwoners gevonden, met een percentage positief bij de infectieradar gelijk aan 0,4%.
Infecties geven nog steeds het risico op long Covid en het is daarom aan te bevelen jezelf zoveel mogelijk te beschermen. Een van de manieren waarop je jezelf (en anderen) kunt beschermen, is het gebruik van een FFP2 of FFP3 mondneusmasker, vooral als je anderen binnen ontmoet, waar de ventilatie slechter is dan buiten.
Gerard Hughes onderzocht of maskers die een half jaar over de datum waren nog steeds beschermden, en het goede nieuwe is dat er geen verschil werd gevonden tussen maskers die nog niet over de datum waren en maskers die een half jaar over de datum waren. Het voordeel van maskers die over de datum zijn, is dat ze vaak veel goedkoper zijn (ze kunnen dan niet meer ingezet worden in de zorg, als daar nog maskers gebruikt zouden worden).
Wat kun je verder zelf doen behalve FFP2 of FFP3 maskers?
- Spreek vooral buiten af (betere ventilatie).
- Ventileer binnenruimtes (zet op het werk of op school een raam open).
- Gebruik een luchtreiniger met HEPA (kan in combinatie met ventileren). Dit kan goed als je een eigen kantoor hebt, maar overleg anders met je kantoorgenoten (en leg uit dat het voor iedereen voordelig is niet regelmatig ziek te zijn).
- Maak bewuste keuzes rond drukke binnenruimtes (kun je op een rustiger tijdstip reizen, boodschappen doen, en moet je echt zo vaak naar de winkel?).
- Vraag je bezoek een zelftest te doen (dit verlaagt het risico, maar de tests zijn niet heel erg betrouwbaar als ze negatief zijn).
- Laat jezelf vaccineren. Als je 18 jaar of ouder bent, probeer gewoon een afspraak te maken.