Samenvatting
Op 20 januari werden er 127x10e11 virusdeeltjes per 100 duizend inwoners in het riool gevonden en deze week meldde 0,1% van de getesten bij de infectieradar een positieve test. Terwijl in België de wachtkamers van de huisartsen vol zitten (waar werkenden een briefje moeten halen om zich ziek te kunnen melden), blijft het in Nederland nog relatief rustig bij de huisartsen. De reactie van de Nederlandse overheid op de toenemende arbeidsongeschiktheid: Versoberen van de uitkeringen en mensen langer door laten werken. Bij het debat in de tweede kamer rond de long Covid klinieken wordt nog eens duidelijk dat je volledig in de steek wordt gelaten als je long Covid oploopt. Bescherm jezelf. Negeer al het commentaar en draag een FFP2/3 mondneusmasker als je lucht deelt met anderen. Iemand kan (al) besmettelijk zijn zonder zichtbare klachten. Ook bij de 2e, 3e, of 10e infectie kun je long Covid oplopen.
LET OP: Algemene onderbouwing, interpretatie en achtergrond-informatie bij de rubrieken vindt u via de [info] link in headers
Virusdeeltjes in het riool [info]
Op 20 januari werden er 127x10e11 virusdeeltjes per 100 duizend inwoners in het riool gevonden (grafiek hieronder van corona-lokaal.nl). Dit komt overeen met rond de 4,5 duizend besmettingen per dag. Momenteel gaat er dus relatief weinig Covid rond.
Infectieradar [info]
Bij de infectieradar heeft momenteel 5,5% van de deelnemers klachten die kunnen wijzen op een infectie met SARS-Cov2 (zie de grafiek hieronder).
Luchtwegklachten komen meer voor in de jongere leeftijdsgroepen dan de oudere (zie hieronder). Vermoedelijk komt dit door verspreiding op scholen en op het werk.
0,1% van de deelnemers meldde een positieve coronatest (zie de grafiek hieronder).
Bij de monsters valt op dat het RS virus, het MHP virus en griep toenemen terwijl het rhinovirus en SARS-Cov2 afnemen.
Nivel (huisartsen)
In Nederland blijft het aantal mensen dat de huisarts bezoekt voor griepachtige klachten dit jaar nog relatief laag (cijfers: Nivel).
Bij de monsters wordt vaak griep aangetroffen (grijze balkjes in de grafiek hieronder).
Het aantal bezoekers voor moeheid (een mogelijk teken van long Covid) komt weer iets boven dat van vorige jaren uit (blauwe lijn in de grafiek hieronder). Het is afwachten of deze trend doorzet.
Het aantal bezoeken voor gordelroos zit ongeveer op het niveau van vorig jaar, wat hoger ligt dan in de twee jaren ervoor.
In het nieuws zijn er berichten over een toename van schurft, maar dat is niet terug te vinden in de cijfers van het Nivel. Dit jaar bezoeken minder Nederlanders de huisarts hiervoor (blauwe lijn in de grafiek hieronder).
RIVM: griep
Bij de onderzochte monsters van het RIVM lijkt het aantal monsters met griep A wat te zijn gedaald (rode lijn in de grafiek hieronder).
Griep B komt nog steeds weinig voor (rode lijn hieronder). Vorig jaar was er juist veel griep B (blauwe lijn hieronder).
RIVM: RS-virus
Dit jaar wordt er voor het eerst gevaccineerd tegen het RS-virus. Dit lijkt tot minder infecties te leiden (zie de rode lijn in de grafiek van het RIVM hieronder).
Varianten [info]
Het blijft gissen naar of BA.3.2 dominant gaat worden in Nederland. Er worden erg weinig monsters geanalyseerd (zie de grafiek hieronder van het RIVM).
Binnen Europa heeft BA.3.2 (donkerder blauw) de variant NB.1.8.1 (lichtblauw) ingehaald (grafiek van Mike Honey op Mastodon hieronder). XFG (lichtpaars) blijft vooralsnog dominant.
Media
Science Alert beschrijft een onderzoek dat laat zien dat virusinfecties de kans op de ziekte van Alzheimer (een vorm van dementie) verhoogt. Je wil dus niet alleen Covid, maar ook andere infecties voorkomen.
Thomas Varley geeft op zijn blog een overzicht van de gevolgen van Covid op de hersenen. Hij kan weinig anders concluderen dat het er niet echt rooskleurig uitziet allemaal. Over preventie van meer infecties lijkt hij niet te spreken.
Anthony Leonardi gaf een presentatie over hoe Covid waarschijnlijk het immuunsysteem ontregelt. Leonardi was een van de eersten die begon te waarschuwen dat Covid mogelijk problemen geeft voor het immuunsysteem en dat je je immuunsysteem dus niet wil trainen door herhaald Covid door te maken.
Science Daily gaat in op de mogelijke redenen waarom er meer hersenmist na Covid wordt gevonden in de VS vergeleken met bijvoorbeeld India. Er lijkt meer stigma te liggen op hersenmist in andere landen.
Afgelopen week besprak de tweede kamer of er geld moet blijven gaan naar de expertisecentra voor long Covid. Tegenstanders willen de zorg weer terugbrengen bij de huisartsen. Mirjam Bikker (CU) legt op NPO1 uit waarom dat een slecht idee is.
De Gelderlander beschrijft een belangrijke reden: Veel Nederlanders zitten zonder huisarts.
De WHO komt met een lijstje met mythes rond long Covid. Momenteel lijken ze alleen nog maar posters te hebben, maar nog geen uitleg. Het account Kinderen en jongeren met long Covid op LinkedIn geeft een Nederlandse vertaling en uitleg (de eerste drie punten hieronder).
Medscape geeft aan dat Covid de kans op allergieën verhoogt. Covid zorgt dus niet alleen voor overlijden en long Covid, maar ook voor vaker voorkomen van veel andere aandoeningen.
Een commentaarstuk in de Lancet geeft aan dat long Covid waarschijnlijk zal blijven voorkomen bij kinderen. Bij een tweede infectie verdubbelt de kans op long Covid. Dit geeft aan dat kinderen niet beschermen tegen herhaalde Covid een slecht idee is.
Ongeveer 15000 Nederlanders met long Covid hebben een arbeidsongeschiktheidsuitkering gekregen. Dit is een bijzonder klein aantal gezien de schattingen van hoeveel Nederlanders (ernstige) long Covid hebben (doorgaans 90-100 duizend ernstige long Covid, en ergens tussen de 500 duizend en 1 miljoen minder ernstige long Covid). Dit geeft nog eens aan dat je in Nederland behoorlijk in de steek gelaten wordt als je long Covid oploopt (of een andere PAIZ).
De situatie gaat niet veel beter worden, want het nieuwe kabinet Jetten wil de uitkeringen nog verder versoberen. De oplossing voor de hogere instroom door long Covid is blijkbaar om te gaan korten op de uitkeringen. Hoe mensen gezond nog langer door moeten gaan werken, is een raadsel als je in Nederland op je werk praktisch niet aan preventie tegen long Covid mag doen. Solliciteer je met een FFP2/3 masker, dan kun je feitelijk net zo goed thuisblijven: Geen werkgever wil je dan hebben. Triest.
De NRC gaat in op hoe arbeidsongeschikten ver onder het bestaansminimum terecht kunnen komen. Deze situatie treedt op als je weinig verdiende, een werkende partner hebt, of wanneer de arts denkt dat je best nog een aantal uren kunt werken.
De Gelderlander vertelt het verhaal van Noortje die na haar 2e infectie long Covid ontwikkelde.
De Gelderlander vertelt ook over Lukas, die geld ophaalt voor de experimentele Lidocaine behandeling. Het is nog lang niet zeker dat deze dure behandeling werkt (meer dan 3000 Euro per maand en je moet het maanden gebruiken), maar als je wanhopig bent, probeer je veel. Dit geeft nog eens aan hoe beroerd de situatie is als je (ernstige) long Covid oploopt.
In de zorg ligt inmiddels het langdurige ziekteverzuim op het hoogste niveau ooit. In het stuk wordt niet ingegaan op de mogelijke oorzaken. In de zorg worden geen FFP2/3 mondneusmaskers gedragen en er komen veel zieke patiënten. Dan is de kans op (long) Covid automatisch hoog.
Duitsland zit met vergelijkbare problemen en wil part-time werken gaan verbieden. Vooralsnog willen ze dit doen door toeslagen bij part-timers te blokkeren. Als ze wanhopiger worden, worden misschien ook werkenden zonder toeslagen gedwongen meer te gaan werken (in Nederland is al eens gesproken over een voltijds bonus).
België probeert het aantal zieke werknemers omlaag te brengen door ze verplicht een briefje bij de huisarts te laten halen om ziek thuis te kunnen blijven. Het gevolg: Extreme drukte bij de huisartsen, en veel verspreiding van ziekte in de wachtruimtes. En als half-zieke mensen toch gaan werken door de extra bureaucratie steken ze misschien de rest van het personeel aan. Op de foto worden in ieder geval mondneusmaskers gedragen (beter dan in Nederland).
De Amerikaanse nieuwszender gaat in op de langdurige gevolgen van herhaalde Covid. Er wordt gewezen naar Trump, maar ook Biden moedigde mensen aan herhaalde Covid gewoon te accepteren.
Onder de zieken deze week is Maxima, die behoorlijk ziek moet zijn, want ze zet zich vaak over medische klachten heen. Nederlanders lijken verder niet na te denken over of het verstandig is om iemand met griep te ontmoeten (vaak zonder mondneusmasker).
Een andere zieke is Max Verstappen, die ondanks griepklachten blijft doorrijden. Ooit vonden we het beter dat sporters rust namen, omdat griep en Covid de kans op hart- en vaatziekten verhogen, maar dat lijkt nu niet meer te gelden.
Omroep Brabant heeft een stuk over hoe te voorkomen dat je ziek wordt met carnaval. Ons advies: Draag een FFP2-mondneusmasker (kies een leuk kleurtje uit of versier het masker) en blijf buiten (betere ventilatie dan binnen). De geciteerde arts, Murk, raadde mensen eerder al aan een Covid-infectie te gaan halen op de kermis, dus wees niet te verbaasd over zijn advies <luchtweg>infecties te voorkomen door je handen te wassen.
Een arts in het Radboud ziekenhuis denkt niet dat we een griepgolf gaan krijgen. Merk op: Dit is een andere arts dan Chantal Rovers, die doorgaans mensen waarschuwt voor griep of Covid.
De Stentor noemt wel drukte in de ziekenhuizen door griep (naast de gladheid).
Conclusie: actueel risico [info]
Voor de tijd van het jaar gaat er relatief weinig Covid rond. Dat betekent helaas niet dat het nu redelijk veilig is om naar bijvoorbeeld de tandarts, kapper of huisarts te gaan, want er gaat veel griep rond. De meeste mensen gaan gewoon op pad als ze niet heel ziek zijn, zoals te zien is bij Max Verstappen (die grieperig doorrijdt) en Maxima (die zich doorgaans door ziekte heen bijt om geen afspraken te moeten missen). In tegenstelling tot mogelijk in België zul je hier geen mondneusmaskers zien. Je zult jezelf dus moeten beschermen. Het goede nieuws is dat griep minder besmettelijk is dan Covid.
Wat kun je doen tegen griep, RS-virus en Covid?
- Kijk of je buiten af kunt spreken. Daar is de ventilatie beter en verspreiding van infecties minder. Dat is natuurlijk lastig in de winter. Als je binnen afspreekt:
- Zorg dan voor voldoende ventilatie. Hierdoor zal de vervuilde binnenlucht worden vervangen door schonere buitenlucht.
- Reinig de lucht met een HEPA luchtreiniger. De luchtreiniger zuigt de lucht door een filter waar de aerosolen in blijven hangen. Zorg voor een luchtreiniger die een capaciteit heeft voor de grootte en bezetting van de ruimte.
- Gebruik FFP2 en FFP3 mondneusmaskers. Dit zijn persoonlijke filters die de uit- en ingeademde lucht filteren. Natuurlijk wel lastig bij het eten en drinken. Overweeg het samen eten uit te stellen tot wanneer het weer buiten kan.
- Maak gebruik van far UVC, wat de virusdeeltjes in de lucht doodt.
- Door te testen verlaag je de kans dat je elkaar opzoekt terwijl iemand besmettelijk is. Merk wel op dat de zelftesten niet heel erg betrouwbaar zijn, maar alle beetjes helpen. Er zijn ook combinatietesten te koop, waarmee je kunt testen op griep, Covid en RSV.
- Luchtweginfecties verspreiden zich met name door de lucht, maar het helpt natuurlijk altijd om je handen regelmatig te wassen, bijvoorbeeld ook tegen het norovirus.