Samenvatting actueel Covid19-risico 23 januari 2026
Op basis van rioolwatermetingen is het besmettingsrisico Covid19 Matig nu, het aantal infecties per dag in Nederland op 13 januari wordt geschat op 6400, en is daarmee aan een flinke duikeling begonnen. Het begint erop te lijken dat de lange slopende coronagolf sinds augustus 2025 eindelijk gaat uitsterven. Dat is goed nieuws, want elke Covid-(her)infectie kan nog steeds leiden tot langdurige klachten, óók als die infectie (vrijwel) zonder symptomen verloopt.
Aan de andere kant is dit goede nieuws geen reden om alle beschermende maatregelen te beëindigen, want een subvariant van de H3N2 influenza A rukt nu onstuitbaar op, en heeft nu bijna het stadium van een epidemie bereikt. Het VK, waar deze “super flu” voor het eerst gesignaleerd is, heeft het ergste al weer achter de rug, net als de VS, maar nu zijn kennelijk België en Nederland aan de beurt.
De cijfers voor de weeksterfte zijn door het CBS bijgewerkt tot 2026 week 2. Bij de overgang op het nieuwe jaar 2026 moesten onze tabellen voor de berekening van de ASMR oversterfte geactualiseerd worden. In de week tussen Kerst en Nieuwjaar was er significante ondersterfte. Dit effect is ook in eerdere jaren waargenomen, maar zelden zo sterk als dit jaar. In de tweede week van 2026 was er daartegen flinke oversterfte, namelijk 276 extra overlijdens in week 2, dat is 7,3%! Misschien is deze samenloop te verklaren als een registratieprobleem, dat bij veel nagekomen meldingen niet duidelijk is in welke week het overlijden viel.
LET OP: Algemene onderbouwing, interpretatie en achtergrond-informatie bij de rubrieken vindt u via de [info] link in headers
Virusdeeltjes in rioolwater week 2026-02 [info]
Meting 13 januari: 178 (x 1011 virusdeeltjes per 100.000 inwoners) volgens Corona Lokaal, gebaseerd op rioolwatermetingen van het RIVM. Sinds vorige week zijn er wel 15 dagen met betrouwbare gegevens bijgekomen! Ook de rioolwatermetingen zijn dus behoorlijk vertraagd in de kerstvakantie.
In de grafiek van Corona Lokaal hieronder is de ontwikkeling van de huidige herfst/wintergolf besmettingen zichtbaar in het afgelopen jaar, met veel ups en downs. De piek van 771 in week 42 ligt alweer 12 weken achter ons, maar na 5 weken daling ontwikkelde zich een nieuwe golf. Nu lijkt het erop dat deze traag verlopende golf eindelijk uitsterft.
Landelijke spreiding van besmettingen
Op Corona Lokaal is ook de landelijke spreiding van het coronavirus te zien, over de provincies en over de afvalwaterstations. Er is nu nog maar één donkergeel gekleurde provincie met een rioolwaarde tussen 400 en 800, namelijk Zeeland. In alle andere provincies is de rioolwaarde onder de 400 gezakt.
Verloop van aantal besmettingen per dag
Het is nuttig om het verband tussen virusdeeltjes in rioolwater en aantal besmettingen met Covid19 per dag, zoals gevonden door Datagraver, te gebruiken om het verloop van het aantal virusdeeltjes in rioolwater van Corona Lokaal om te rekenen naar een grafiek met het aantal dagelijkse besmettingen. Het geschatte aantal infecties per dag spreekt meer aan dan een abstracte rioolwaterwaarde.
Door de geïnterpoleerde, gewogen en genormeerde data van Corona Lokaal per dag te vermenigvuldigen met 36 krijgen we onderstaande grafiek, met het geschatte aantal Covid19-infecties per dag, vanaf 1 oktober 2020, het begin van de rioolwatermetingen. Op die éne dag 13 januari zouden er dan zo’n 6408 infecties zijn geweest in Nederland, en 54.590 in de voorafgaande week! Uitgaande van een prevalentie van 10% van de besmette personen die Long Covid krijgen, dus langer dan drie maanden klachten houden (zie onderbouwing), verwachten we dus o.b.v. 2026 week 2 op termijn zo’n 5460 patiënten met nieuwe of verergerde LongCovidklachten, waarvan er 1300 ernstig beperkt zullen worden.
In bovenstaande grafiek zijn ook de risiconiveaus Laag, Matig, Hoog, Zeer hoog en Extreem aangegeven conform onze vastgestelde tabel. Het niveau tussen de gele en oranje lijn noemen we hoog. De periode met dit hoge infectierisico liep vanaf 7 augustus tot 17 december. In week 2 is het infectierisico diep onder niveau hoog gedoken, nu is het niveau “matig”. We mogen hopen dat het Covid19-infectierisico nu eindelijk grotendeels voorbij is, maar helaas is de winter nog maar net begonnen, dus de kans dat er een nieuwe golf ontstaat is niet denkbeeldig.
Cumulatief aantal besmettingen
Uitgaande van de besmettingen per dag kan ook het cumulatieve aantal besmettingen in een grafiek gezet worden:
Hier is bijvoorbeeld uit af te lezen dat pas in november 2022 Nederlanders gemiddeld 1x besmet waren, maar óók dat nu al 45,6 miljoen besmettingen een feit zijn, zodat nu, ruim 3 jaar later, Nederlanders al gemiddeld ruim 2,5x besmet zijn geweest. Vergelijk dat eens met de griep: de meeste mensen krijgen hooguit één keer in de 5 of 10 jaar griep, terwijl Covid19 nog steeds gevaarlijker én besmettelijker is dan influenza. Overigens kan het gemiddelde aantal Covid19-besmettingen sinds 2020 in werkelijkheid nog flink wat hoger uitpakken, omdat bijna de helft van de besmettingen zonder duidelijke symptomen verloopt. Terwijl deze asymptomatische besmettingen evengoed tot Long Covid kunnen leiden!
N.B. In bovenstaande grafiek hebben we sinds november rekening gehouden met het aantal geschatte besmettingen vóór 1 oktober 2020. Op basis van aantallen positieve PCR-testen in Nederland per week (volgens Our World in Data) komen we op een voorlopig totaal aantal besmettingen van 220.000. In de grafiek is echter nauwelijks te zien dat de lijn niet bij 0 begint.
Percentage besmette personen
Nu er elke dag alweer ~6400 Covidbesmettingen bijkomen, en besmette personen zijn ~10 dagen besmettelijk, volgt daaruit dat momenteel 64.000 mensen besmettelijk zijn, dat is ~0,36% van alle Nederlanders.
Het percentage op Covid19 positief geteste mensen wordt ook bijgehouden in de RIVM-testgroep voor registratie van luchtweginfecties (infectieradar). Dit percentage positieve Covid19-testen in Nederland wordt sinds augustus 2024 ook in grafiekvorm gepubliceerd op Corona-lokaal:
In deze grafiek zijn dezelfde patronen te herkennen als in de grafiek met het aantal infecties per dag hiervoor.
Bij de meest recente meting op 15 januari komt het percentage positieve testen op 0,1%, dus een verdere daling ten opzichte van vorige week 0,2%. Merk op dat het percentage van 0,1% duidelijker lager is dan het percentage van 0,36% dat we hierboven berekenden. Meestal is het percentage positieve testen bij de RIVM testgroep ongeveer 1/3 lager. Dat komt waarschijnlijk omdat veel mensen in de testgroep met luchtwegklachten een Covid19-zelftest doen, waarvan bekend is dat die vaak vals negatief zijn. Ook wordt een besmet persoon in de week erna niet opnieuw meegeteld, terwijl deze toch vaak 1-2 weken besmettelijk blijft.
Hoeveel Covid19-besmettingen leiden tot Long Covid?
Of en hoe vaak Covid19-besmettingen nu nog steeds tot Long Covid leiden is een vraag die in Nederland weinig aandacht krijgt. De medische elite en alle media gaan er stilzwijgend van uit dat alle bekende ernstige LongCovid-patiënten (vaak wordt een aantal van ~100.000 in Nederland genoemd) in 2020 en 2021 ziek zijn geworden. Nederlandse virologen noemen wel eens percentages van 1 à 2% dat tegenwoordig nog langdurige klachten houdt na besmetting. Ook een percentage van “slechts” 1% langdurige klachten lijkt mij al zodanig verontrustend dat preventieve maatregelen noodzakelijk zijn. Echter, veel grote wetenschappelijke onderzoeken in het buitenland komen tot percentages van 5 tot 30% patiënten die aan een covidbesmetting Long Covid overhouden, zie ons artikel Hoeveel Covid19-besmettingen leiden tot Long Covid? in de rubriek Science.
Dat Covid19-besmettingen nog steeds tot veel LongCovid-patiënten leidt blijkt ook uit een LinkedIn-post van Augie Ray. Elke paar maanden bespreekt hij de statistiek van het aantal werknemers in de VS met een handicap. In januari 2021 (toen de coronamaatregelen werden versoepeld door het beschikbaar komen van vaccins) begon het aantal gehandicapten plotseling te stijgen en nu, eind 2025, stijgt het nog steeds door. Sinds januari 2021 is het aantal werknemers met een handicap al met 50% gestegen. De enige logisch aanwijsbare, bekende oorzaak is het nog steeds in overvloed rondgaande en steeds muterende coronavirus. Helaas moeten wij het in Nederland zonder dit soort statistieken doen.
Wij zullen in onze berichtgeving voorlopig blijven uitgaan van 10% van de besmettingen leidend tot langdurige klachten van Long Covid, terwijl een kwart daarvan ernstig beperkt wordt in leven en werken, dus 2,5%.
SARS-CoV-2 Variants of Concern/Interest [info]
De relatieve voorkomens van relevante “Variants of Concern” (VOC) en “Variants of Interest” (VOI) van het SARS-CoV-2 virus in Nederland (kiemsurveillance RIVM) zouden een indicatie moeten geven welke nieuwe bedreigingen te verwachten zijn.
Het RIVM heeft na de kerstperiode zijn tweewekelijkse rapportage over in Nederland aangetroffen varianten weer opgepakt. Afgelopen woensdag is een nieuwe dataset gepubliceerd met informatie over de heersende Covid-varianten. Ten opzichte van de vorige keer, met betrouwbare gegevens tot en met week 52, zijn er 2 weken toegevoegd, week 1 en 2 in 2026. In week 2 betrof het 16 monsters, nét voldoende om deze week mee te nemen, maar 2 monsters in week 3 laten we buiten beschouwing.
Variant XFG neemt steeds verder af, maar de nieuwe subvariant BA.3.2 is niet besmettelijk genoeg om een nieuwe golf in te luiden: hij lijkt in week 1 gepiekt te hebben met 47,4% en is nu alweer op zijn retour met 37,5% in week 2. Vreemd genoeg komt nu de trage starter NB.1.8.1 (“Nimbus”) weer opzetten, eveneens op 37,5% in week 2.
Het verloop van het aandeel van diverse varianten in NL, vanaf 2023 week 10 t/m 2026 week 2, is weergegeven in onderstaande grafiek.
Toch is de voorspellende waarde van bovenstaande grafiek, omdat alleen het relatief aandeel van de verschillende varianten bekeken wordt. Het zegt niets over de kracht van een variant om een nieuwe golf te veroorzaken. Daarom combineren we deze kiemsurveillancedata met onze afgeleide gegevens over het aantal infecties per dag (o.b.v. de rioolwaterdata). Die techniek is door Datagraver geïntroduceerd, met een inzichtelijke grafiek als die hieronder.
Hierin zijn de meeste coronagolven op een eenduidige manier te identificeren met een bepaalde dominante variant. De grafiek stopt echter halverwege 2024. In onderstaande grafiek wordt nu weergegeven hoe het verder ging, vanaf 2023 week 10 tot heden, 2026 week 2.
Hierin is goed te zien dat de enorme herfst-wintergolf in 2023 toe te schrijven is aan variant JN.1, die sterk opkwam uit een “variantensoep” van wel 5 verschillende varianten XBB.1.5, XBB.1.9, XBB.1.16, EG.5 en BA.2.86 (de directe voorganger van JN.1). KP.3 was verantwoordelijk voor de zomergolf van 2024. Deze brak af door de zomervakantie (minder verspreiding door school en werk), maar kwam terug toen de scholen weer openden en zorgde samen met recombinant XEC voor een najaarsgolf.
Ook maakt deze grafiek duidelijk dat de najaarsgolf van 2025 grotendeels op het conto van recombinant XFG is te schrijven. Nieuwe variant BA.3.2 blijkt slechts een marginale rol te spelen: deze kon in de nadagen van XFG opkomen omdat hij de tegen XFG opgebouwde immuniteit kon ontwijken. BA.3.2 is in absolute zin echter niet besmettelijk genoeg om een nieuwe golf in te luiden. Nog niet althans, maar wie weet is deze variant later alsnog in staat om nog wat “gunstige” mutaties op te doen.
Infectieradar week 2026-01 [info]
Het percentage mensen met klachten van acute luchtweginfecties, o.b.v. meldingen door een groep vrijwilligers aan het RIVM, geeft op elk moment een idee van het besmettingsrisico op rondgaande respiratoire infecties. Op 17 januari rapporteerde 5,12% van de RIVM-testgroep een luchtweginfectie (voortschrijdend weekgemiddelde). De piek van 9% in week 38 is allang weer achter de rug en na wat schommelingen lijkt nu definitief de daling ingezet te hebben. Maar de winter is nog lang niet voorbij en de griepgolf staat nu echt voor de deur, dus moeten we op onze hoede blijven.
Inmiddels vraag ik me wel af in hoeverre de RIVM-testgroep (waar ik zelf ook aan deelneem) representatief is voor de Nederlandse bevolking. Kennelijk nemen de winterpieken in de luchtweginfecties al drie jaren op rij in hevigheid af, terwijl preventieve maatregelen juist steeds meer uit het zicht raken. Het is m.i. denkbaar dat deelnemers aan de RIVM-testgroep juist door regelmatige herinneringen aan de wekelijkse enquêtes en eventuele testen voorzichtiger zijn (geworden) in de omgang met infecties.
Overige infecties
In de wekelijkse overzichten van diverse besmettelijke ziektes gevonden in de Nivel Peilstations hebben we de afgelopen jaren kunnen volgen dat sinds het opheffen van de maatregelen tegen Covid19 in het voorjaar van 2022 niet alleen Covid flink rondgegaan is, maar ook andere besmettelijke ziekten enorm huisgehouden hebben in Nederland. We zagen achtereenvolgens heftige uitbraken van longontsteking, RSV, mazelen, roodvonk (strep-A), kinkhoest, waterpokken, vijfde ziekte en krentenbaard (zie weekberichten). Sommige konden deels verklaard worden uit een afnemende vaccinatiegraad (mazelen, kinkhoest), maar meestal greep men in Nederland terug op het nonsens-begrip immuniteitsschuld of een “inhaaleffect van gemiste infecties door de coronamaatregelen”. Dit terwijl aantasting van het immuunsysteem door Covid19-besmettingen een veel logischer verklaring is.
In het Nivel Surveillance Bulletin van 2026 week 3 wordt de status van veel infectieziektes in NL belicht. In week 1 werden 60 monsters afgenomen, waarvan 48 positief waren: 24x influenza (waarvan 15x type H3N2), 4x rhinovirus, en 3x RSV, zie onderstaande schermafdruk. Het aantal onderzochte monsters is weer goed op peil na de kerstperiode en influenza neemt kennelijk flink toe nu.
Het RS-virus is de laatste 2 maanden weer aan een opmars begonnen, zoals blijkt uit meldingen uit Nederlandse laboratoria. De golf is duidelijk minder heftig dan vorige jaren.
Afgelopen herfst is men begonnen met het immuniseren van baby’s van 0 tot 6 maanden, juist omdat RSV voor deze groep zo gevaarlijk is en kan leiden tot opname op de IC en in een enkel geval zelfs tot overlijden. De prik bevat geen vaccin, maar antistoffen, zodat nauwelijks bijwerkingen verwacht worden. Het effect van deze immunisatiecampagne is in de grafiek hierboven niet goed te zien, maar dat wordt wel duidelijk uit onderstaand overzicht van het aantal opnames van kinderen tot een jaar op de Intensive Care. Dat is beduidend lager dan vorige jaren.
Het aantal meldingen van een influenza-achtig ziektebeeld (IAZ) komt in Nederland nog steeds niet boven het basisniveau uit, zodat nog niet van een griepgolf gesproken kan worden. T.o.v. week 51 en 52 is het aantal meldingen van onder de 25 wel flink gestegen tot 45 per 100.000 in week 3 van dit jaar.
In de wekelijkse nieuwsbrief van Dr. Ruth Ann Crystal wordt de status van de verspreiding van influenza in de VS op 10 januari getoond. Veel staten hadden een hoge tot zeer hoge prevalentie van influenza. In het VK is de griepgolf wel voorbij, maar het is onvermijdelijk dat we in Nederland alsnog een echte griepgolf krijgen, tenzij we steviger gaan inzetten op preventie!
In Nederland is de verwachting dat de griepgolf dus nog gaat komen, maar ook hier zal die waarschijnlijk niet heftiger zijn dan vorig jaar, het verloop tot nu toe is min of meer vergelijkbaar met vorige jaren, zie de grafiek van het RIVM hieronder.
Het sinds het begin van dit jaar sterk verhoogde vóórkomen van gordelroos (Herpes Zoster) blijkt bijzonder hardnekkig, vooral in de categorie 65+ is het flink verhoogd dit jaar, 30-90% meer dan normaal. Het is bekend dat het herpesvirus, dat latent aanwezig is in veel patiënten, na een covidbesmetting weer kan opleven. Dat is één van de vele schadelijke effecten van een covidbesmetting: reactivatie van slapende virussen in ons lichaam. Er is wel een goed vaccin tegen herpes zoster, maar bijna niemand krijgt het. Het is tamelijk duur en patiënten moeten het zelf betalen. Helaas wordt er in NL evenmin ingezet op een brede vaccinatie tegen waterpokken, waarbij het Varicella Zoster virus zich in het lichaam kan nestelen en later gordelroos kan veroorzaken.
Na de gebruikelijke eindejaarsdip in het aantal meldingen bij Nivel in week 52 en week 1 is de prevalentie van Herpes zoster in week 2 en 3 weer op het – duidelijk verhoogde – niveau van 2025 gekomen.
Ook waterpokken lijkt deze winter weer de kop op te steken, er is sprake van een alarmerende stijging, atypisch, omdat waterpokken meestal in voorjaar of zomer opspeelt. Dit is een zorgelijke ontwikkeling, niet zozeer vanwege de huidige ziektegevallen, die meestal mild verlopen, maar omdat het varicella zoster virus vaak jarenlang slapend in het lichaam aanwezig blijft en op latere leeftijd Herpes Zoster kan veroorzaken (het hierboven beschreven effect!). Er is een betaalbaar vaccin tegen de waterpokken beschikbaar, maar de meeste mensen vinden het “niet nodig” om hun kinderen daartegen te vaccineren en de gezondheidsraad adviseert vaccinatie in (Europees) Nederland niet. De GR kijkt, zoals vaker, niet verder dan haar neus lang is.
Ook wil ik deze keer het plotseling verhoogde aantal meldingen van hepatitis noemen. Misschien is het een eenmalige toevallige uitschieter, maar het kan ook de aanzet tot een echte uitbraak zijn.
Tenslotte melden we nog het groeiend aantal klachten bij de Nivel huisartsen over moeheid en zwakte de afgelopen jaren. Ook dit lijkt elk jaar toe te nemen, vooral in de zomermaanden. Sinds het begin van deze zomer ligt het aantal klachten bij huisartsen tot wel 30% hoger dan in vorige jaren. Ook hier is een flinke dip te zien in de kerst- en nieuwjaarsweek. Het aantal meldingen is nog niet op het verhoogde niveau van afgelopen herfst uitgekomen. Even afwachten hoe dat verder gaat.
Het ligt voor de hand dat hier vaak sprake is van ongediagnosticeerde Long Covid. Omdat niemand meer test op Covid wordt het verband met een voorafgaande Covid-besmetting gewoon niet meer gelegd.
Oversterfte Covid19, 2025 week 52 [info]
Het CBS heeft inmiddels de 2-wekelijkse sterftecijfers weer bijgewerkt tot en met week 2 voor de leeftijdgroepen 0-65, 65-80 en 80+, gesplitst in mannen en vrouwen. We hebben het verloop van de weeksterfte volgens de ASMR-methode (die rekening houdt met de sterk veranderende leeftijdsopbouw) bijgewerkt t/m week 2 in onderstaande grafiek (klik erop voor een grote afbeelding).
In week 50 t/m week 1 trad blijkbaar forse ondersterfte op, tot wel -173 in week 52. Dit is een vreemd verschijnsel dat zich elk jaar lijkt te herhalen, in ieder geval al sinds 2010, met uitzondering van de heftige coronagolven van eind 2020, 2021 en 2023. Eind 2025 is het zelfs extra uitgesproken. Mij is geen verklaring hiervoor bekend, maar het kan zijn dat vertraagde rapportage in de kerstperiode vaak leidt tot registratie van overlijdens in een verkeerde week, bijvoorbeeld in de eerste weken van januari. Feit is dat in week 2 van dit jaar juist een forse oversterfte optrad, namelijk 276 extra sterfgevallen. Wel is het nog steeds mogelijk dat de sterfteregistratie rond de jaarwisseling bijgewerkt wordt met nameldingen. We zullen het zien.
In onderstaande grafiek wordt de totale ASMR-oversterfte vergeleken met het oversterfteverloop volgens het RIVM en ons oversterfteverloop o.b.v. vergelijking met het laagste kwartiel van sterfte in periode 2010-2019 (LQI).
Hier is te zien dat de LQI-oversterfte (die nog steeds rond de 500 extra sterfgevallen per week zit, maar deze LQI-oversterfte houdt geen rekening met de vergrijzing) en de RIVM-oversterfte beide last hebben van het “eindejaarseffect”, zelfs in nog grotere mate dan de ASMR. Volgens RIVM zou er in week 2 zelfs een oversterfte van wel 507 sterfgevallen zijn geweest.
De RIVM-oversterfte is niet gevoelig voor de effecten van de vergrijzing, omdat de sterfte vergeleken wordt met de verwachte sterfte o.b.v. de voorafgaande 5 jaar, dus inclusief continue coronasterfte. We zien dan ook dat er belangrijke verschillen optreden tussen ASMR en RIVM, vooral in perioden dat er veel covid rondgaat. Zoals in de herfst van 2024 en 2025 het geval was.
In onderstaande grafiek tenslotte hebben we de cumulatief positieve oversterfte van 2020-2025 uitgezet voor LQI, ASMR en RIVM, dat is de totale oversterfte vanaf week 12 waarbij tijdelijke ondersterfte genegeerd wordt. De totale oversterfte voor LQI is al opgelopen 178.349, voor een belangrijk deel te wijten aan de vergrijzing, de na-oorlogse geboortegolf die nu tegen de 80 loopt. De grafieken voor ASMR en RIVM lijken elkaar niet veel te ontlopen, maar het verschil zal in de loop van de jaren ongetwijfeld steeds verder oplopen. De cumulatief positieve oversterfte volgens ASMR is inmiddels opgelopen tot 60.374.
Conclusie: actueel risico [info]
Het is duidelijk dat de huidige traag verlopende coronagolf door recombinant XFG op zijn laatste benen loopt. Maar we hebben de komende influenzagolf nog voor de boeg, dus blijf voorzichtig!
We zouden de komende relatief rustige periode kunnen gebruiken om onze basispreventie op het gewenste niveau te brengen. Pandemische paraatheid, natuurlijk, maar dan niet beperkt tot uitsluitend het paraat hebben van vaccins die vervolgens toch niet aan de gehele bevolking ter beschikking komen. Nee, het betreft vaste maatregelen, vastgelegd in overheidsbeleid en gesubsidieerd door de overheid, die weinig of geen overlast en dwang opleveren voor de bevolking: ventilatienormen, hepafilters in overheidsgebouwen, scholen en zorginstellingen, verplichte FFP2 maskers bij zorgmedewerkers, regels voor thuiswerken, thuis uitzieken en betaald ziekteverlof, en ja, uitrollen van beschikbare vaccins over de hele bevolking! Dan is de verwachting dat we nooit meer bang hoeven te zijn voor een epidemie, tenzij in uitzonderlijke gevallen waar we dan toch moeten grijpen naar heftige maatregelen als sectorsluitingen, schoolsluiting en algemene maskerplicht. Dan zal de volksgezondheid enorm verbeteren, en daarmee ook de arbeidsproductiviteit en dus de economie.
Samen met onze partner, het World Health Network (WHN), blijven wij pleiten voor méér onderzoek naar de schade veroorzaakt door Covid19, en voor méér preventie door collectieve maatregelen. WHN is in 2026 een campagne gestart om instellingen voor gezondheidszorg wereldwijd op te roepen om in ieder geval dáár preventieve maatregelen te treffen om de verspreiding van Covid19 en andere airborne infecties tegen te gaan. In een open brief aan de WHO en in enkele kwaliteitsmedia zoals de Britse Guardian, pleiten zij ervoor dat overal ter wereld in ziekenhuizen en zorginstellingen zorgmedewerkers standaard goed afsluitende mondneusmaskers (type FFP2 en N95 of beter) dragen. In de open brief laat de WHN zien dat juist in zorginstellingen, waar de meest kwetsbare mensen komen, de overdracht van gevaarlijke aerogene ziektes zoals Covid19, influenza en RSV het grootst is.
Op de website van WHN hebben we sinds een paar weken een Nederlands hoekje, waar behalve onze Open Brief aan het RIVM nu ook het door ons vertaalde artikel Ja, wij blijven mondkapjes dragen te vinden is, alsmede samenvattingen van onze meest recente weekberichten. Omdat deze vragen over mondkapjes en de bescherming die ze bieden tegen veel infectieziekten, inclusief Covid19, erg verhelderend beantwoord worden, hebben wij dit stuk ook opgenomen op onze website als standaardinformatie over maskers.
Tenslotte wil ik nog wijzen op de voortschrijdende afbraak van de democratie in de VS, die het afgelopen jaar ook gepaard ging met het opblazen van de complete gezondheidszorg. Deze week heeft het uiteindelijk geleid tot de terugtrekking van de VS uit de WHO. Alle maatregelen wereldwijd, bedoeld om epidemieën en andere gezondheidsproblemen vroeg op te sporen en over de hele wereld te coördineren, worden hierdoor ernstig gefrustreerd.
Vergeet ook niet om op donderdag 29 januari het debat in de Tweede Kamer te volgen over Long Covid en andere PAIS-ziekten.
Ons advies
Blijf, waar mogelijk, beschermende maatregelen nemen om besmetting te voorkomen, zolang de overheid en maatschappelijke instanties dat verzuimen:
- Draag indien mogelijk een goed masker (ffp2, ffp3) op binnenlocaties
- Vermijd massale bijeenkomsten, zeker voor langere periodes binnen
- Werk zoveel mogelijk thuis
- Als je twijfelt of je besmet bent, doe dan een zelftest, liefst meerdere dagen achtereen, óók als je geen of weinig symptomen hebt
- Dring op je werkplek of bij scholen aan op ventilatie en het gebruik van hepafilters. Laat ook thuis een hepafilter draaien.
- Houd feestjes zoveel mogelijk buiten, desnoods onder een party-tent, vooral in de zomer moet dat kunnen
- Als je de kans krijgt, laat je dan vaccineren!
We beschikken al jaren over een complete toolbox aan preventieve maatregelen, zoals te zien in het bekende “gatenkaasmodel” hieronder. De meeste maatregelen zijn de verantwoordelijkheid van de overheid, maar omdat die al jaren verstek laat gaan moeten we er zelf het beste van zien te maken met de individuele maatregelen in de eerste vijf plakjes.
Merk op dat geen van de bekende maatregelen hierboven op zich garanderen dat je een besmetting vermijdt. Met name de collectieve maatregelen rechts verlagen elk apart de kans op besmetting misschien maar met 50%. Als je ze echter consequent inzet zal het verspreidingsgetal R onder de 1 zakken, zodat elke uitbraak snel (exponentieel) zal uitdoven. Dan zijn we dus allemaal veilig! Juist dát is het cruciale belang van de collectieve maatregelen.
Zie ook onze uitgewerkte strategieën om de pandemie te bedwingen:
- Pandemieregels van de Goede Pandemie Praktijk
- Plan van het World Health Network met massaal testen
- Een haalbaar en afdoende geacht alternatief voor de gecompliceerde en onwerkbare maatregelenladders van VWS onder Ernst Kuipers:
