Actueel risico volgens LoCovid 20 juni 2025
Besmettingsrisico Covid19 is MATIG. Het virusniveau stagneert al bijna drie weken op een waarde net boven 250 en het is onduidelijk hoe dit zich verder ontwikkelt. De overheid doet niets, zoals altijd. Geschat aantal besmettingen PER DAG ~9000 → ~900 extra LongCovid-patiënten per dag, waarvan ~225 ernstig beperkt.
Vanaf het begin van de pandemie is er vaak oversterfte, ook in periodes met weinig Covid19, zelfs rekening houdend met de vergrijzing. Het cumulatieve aantal slachtoffers blijft stijgen en kwam in week 20 uit op 58.696.
LET OP: Algemene onderbouwing, interpretatie en achtergrond-informatie bij de rubrieken vindt u via de [info] link in headers
Virusdeeltjes in rioolwater week 2025-24 [info]
Meting 30 mei: 250 (x 1011 virusdeeltjes per 100.000 inwoners) volgens Corona Lokaal, gebaseerd op rioolwatermetingen van het RIVM.
In de grafiek hieronder, over het virusniveau in het afgelopen jaar, zien we dat het virusniveau na de zomerpiek 1256 medio juli 2024 en de herfstpiek 1430 van eind september gestaag gedaald is tot een relatief laag minimum van 59 op 1 en 2 maart 2025. Daarna begon een aarzelende stijging, gevolgd door exponentiële groei van 30% per week in de eerste 3 weken van mei. En nu dus alweer bijna 3 weken stagnatie op een niveau van 250-280. Conclusie: zolang er geen collectieve maatregelen getroffen worden om de verspreiding tegen te gaan zijn we een speelbal van opduikende virusvarianten en toevallige (on)gunstige weersomstandigheden. Maar ook: Covid19 is dus nooit weg, en we zijn gedwongen voortdurend op ons hoede te blijven!
Landelijke spreiding van besmettingen
Op Corona Lokaal is ook de landelijke spreiding van het coronavirus te zien, over de provincies en over de afvalwaterstations. Heel Nederland is nu geel gekleurd (rioolwaarde > 100), terwijl de provincies Flevoland en Noord-Holland een rioolwaarde boven de 400 laten zien. Net als vorige week en de week daarvoor. Kijkend naar individuele rioolwaterzuiveringstations dan valt op dat hoge virusniveaus zich verplaatsen naar de badplaatsen in het westen en op de waddeneilanden. Daar zal Nederland zich de komende weken wel massaal verpozen.
Betrouwbaarheid van de rioolwatermetingen
Van tijd tot tijd rijzen er vragen over de betrouwbaarheid van de landelijke rioolwatermetingen. Voor velen zijn de lokale metingen van het virusniveau in hun regio, af te lezen in het diagram hierboven van Corona Lokaal, een baken waarop ze wekelijks hun inschatting baseren over het risico in hun omgeving. Als die metingen dan wegvallen, zoals in Heemstede waar niet meer gemeten is na 31 maart dit jaar, dan zijn ze bezorgd omdat ze in het duister tasten.
De zorgen zijn terecht, en kunnen slechts gedeeltelijk weggenomen worden door te kijken naar omliggende regio’s of de hele provincie, want de lokale verschillen kunnen enorm zijn. Zo meldt meetstation Goedereede op Goeree-Overflakkee op 9-6 een virusniveau van 1678 tegen 264 voor het gemiddelde in Zeeland, en meetstation Ameland meldt op 15-6 een niveau van 919 tegen 141 gemiddeld in Friesland. Moeten inwoners van Heemstede nu kijken naar het nabijgelegen Zwaanshoek (slechts niveau 3 op 14-6) of naar Zwanenburg (niveau 935 op 1-6)?
Dat metingen in Heemstede tweeënhalve maand uitblijven is gelukkig een uitzondering, al kunnen er bij andere meetstations geregeld gaten vallen van weken tussen de metingen. Het is ook niet bekend waarom metingen zo lang uitblijven. Misschien is het een heel triviale reden, bijvoorbeeld dat de lokale onderzoeker langdurig ziek is, of uit dienst gegaan en nog niet vervangen.
De inwoners van Woerden zitten al sinds 2021 zonder meetresultaten, omdat het RIVM die onbetrouwbaar achtte: de metingen waren onverklaarbaar hoog. Intussen zijn de meetresultaten daar al jaren heel plausibel, maar RIVM en ook Corona Lokaal laten de meetresultaten uit Woerden nog steeds weg.
Naar aanleiding hiervan heb ik de meetresultaten van het RIVM weer eens geanalyseerd, voor het eerst in meer dan een jaar, en het totaal aantal onderzochte samples per maand over alle meetstations in Nederland in een grafiek gezet, vanaf maart 2020 tot juni 2025 (zie onder). Daaruit is af te lezen dat de meetfrequentie sinds de “hoogtijdagen” in 2022, rond de 5000 metingen per maand, enorm gedaald is, stapsgewijs, tot rond de 1700 vanaf januari 2024. Er is dus flink bezuinigd op deze cruciale informatiebron over de verspreiding van Covid19, feitelijk de enig overgebleven bron, en dat heeft zeker consequenties gehad voor de betrouwbaarheid van de metingen. Gelukkig is de meetfrequentie sinds januari 2024 niet meer achteruitgegaan. Al zijn er wel tekenen geweest dat het huidige (demissionaire) kabinet toch weer wil bezuinigen op onderzoek naar Covid19 en Long Covid.
Verloop van aantal besmettingen per dag
Het is de moeite waard om het verband tussen virusdeeltjes in rioolwater en aantal besmettingen met Covid19 per dag, zoals gevonden door Datagraver, te gebruiken om het verloop van het aantal virusdeeltjes in rioolwater van Corona Lokaal om te rekenen naar een grafiek met het aantal dagelijkse besmettingen. Het geschatte aantal besmettingen per dag spreekt meer aan dan een abstracte rioolwaterwaarde.
Door de geïnterpoleerde, gewogen en genormeerde data van Corona Lokaal per dag te vermenigvuldigen met 36 krijgen we onderstaande grafiek, met het geschatte aantal Covid19-infecties per dag, over de pandemie vanaf 1 april 2024. Op 14 juni zouden er dan 8998 besmettingen zijn geweest over heel Nederland, en 66.000 in de voorafgaande week! Terwijl zo’n 10% aan die besmetting klachten overhoudt die langer dan 3 maanden aanhouden, waarvoor géén geneesmiddel is. Hoezo is dit niet bedreigend?
In bovenstaande grafiek zijn ook de risiconiveaus Laag, Matig, Hoog en Zeer hoog aangegeven conform onze vastgestelde tabel.
Cumulatief aantal besmettingen
Uitgaande van de besmettingen per dag kan ook het cumulatieve aantal besmettingen in een grafiek gezet worden:
Hier is bijvoorbeeld uit af te lezen dat pas in november 2022 Nederlanders gemiddeld 1x besmet waren, maar óók dat nu al 42 miljoen besmettingen een feit zijn, zodat tweeënhalf jaar later Nederlanders al gemiddeld 2,33x besmet zijn geweest. Het totale aantal besmettingen blijft stijgen, en daarmee stijgt óók het aantal patiënten met (ernstige) langdurige klachten van Long Covid: de ziekte waarvoor nog steeds geen therapie of medicijn bestaat.
Besmettelijke personen
Nu er elke dag alweer zo’n 9000 Covid-besmettingen bijkomen, en elke besmette persoon is ~10 dagen besmettelijk, volgt daaruit dat momenteel ~90.000 Nederlanders besmettelijk zijn, dat is ~0,5% van alle Nederlanders.
Het percentage op Covid19 positief geteste mensen wordt ook bijgehouden in de RIVM-testgroep voor registratie van luchtweginfecties. Dit percentage positieve Covid19-testen in Nederland wordt sinds begin augustus ook in grafiekvorm gepubliceerd op Corona-lokaal:
In deze grafiek zijn dezelfde patronen te herkennen als in de grafiek met het virusniveau in het rioolwater.
Merk op dat het percentage besmette personen in het Percentage positieve testen op 12 juni uitkomt op 0,3%. Dit is lager dan onze schatting van 0,5% hierboven. Waarschijnlijk komt dat omdat veel mensen in de testgroep met luchtwegklachten een Covid19-zelftest doen, waarvan bekend is dat die vaak vals negatief zijn. Bovendien wordt een besmet persoon in de week erna niet opnieuw meegeteld, terwijl deze vaak 1-2 weken besmettelijk blijft.
Hoeveel Covid19-besmettingen leiden tot Long Covid?
Of en hoe vaak Covid19-besmettingen nu nog steeds tot Long Covid leiden is een vraag die in Nederland nauwelijks aandacht krijgt. De medische elite en alle media gaan er stilzwijgend van uit dat alle bekende Long Covid-patiënten (vaak wordt een aantal van ~100.000 in Nederland genoemd) in 2020 en 2021 ziek zijn geworden. Experts van het RIVM noemen wel eens percentages van 1 à 2% dat (nu nog) langdurige klachten houdt na besmetting. Dat is echter een slag in de lucht en in strijd met de resultaten van grote wetenschappelijke onderzoeken in het buitenland, zie ons artikel Hoeveel Covid19-besmettingen leiden tot Long Covid? in de rubriek Science.
Het probleem is dat Long Covid in Nederland lange tijd niet geregistreerd werd. Pas in juni 2024 opende het RIVM het PostCovid onderzoeksplatform. Het Post-Covid Netwerk Nederland van ZonMW doet onderzoek naar de gezondheid van LC-patiënten d.m.v. 3-maandelijkse vragenlijsten. Iedereen kan zich aanmelden. Ook het RIVM heeft in zijn wekelijkse en 2-maandelijkse vragenlijsten voor het infectieradar-testpanel vragen opgenomen over typische LongCovid-symptomen. Daar is echter nog niet over gerapporteerd.
In onze weekberichten gaan wij vaak uit van 10% kans op Long Covid na elke (symptomatische) besmetting. Dit percentage is gebaseerd op een onderzoek onder 3,5 miljoen Canadezen. Zij stelden vast dat de kans op Long Covid niet afneemt bij herbesmetting, maar daarentegen cumulatief werkt: elke besmetting geeft weer ca. 13% kans op symptomen van Long Covid, zodat na 3 besmettingen zo’n 40% langdurige symptomen houdt (grafiek hieronder).
We zullen in onze weekberichten voorlopig blijven rekenen met 10% kans op Long Covid per besmetting, en een kwart daarvan zal ernstige chronische klachten betreffen, dus 2,5%. Merk op dat in interviews met artsen en deskundigen van het RIVM wel eens gesteld wordt dat de omikron-variant veel minder vaak in Long Covid resulteert. Dat klopt dus niet. Omdat bijna niemand zichzelf meer test na een besmetting, heeft men 3 maanden later werkelijk geen idee waar de blijvende klachten als kortademigheid, slechte concentratie, hersenmist, vermoeidheid, hartkloppingen e.d. vandaan komen. Long Covid dus.
In Nederland kunnen LongCovid-patiënten zich ook aanmelden bij C-Support, maar de drempel voor acceptatie is tamelijk hoog, terwijl slechts weinigen deze mogelijkheid kennen of zich bewust zijn van het feit dat hun slepende klachten aan Long Covid toe te schrijven zijn.
Desalniettemin hebben zich tot nu toe al 33.282 mensen aangemeld, en uit onderstaande grafiek blijkt dat de aantallen aanmeldingen per maand slechts zeer langzaam dalen. In december t/m april waren er nog ruim 200 per maand. De daling is waarschijnlijk te verklaren door niet meer te testen op Covid19 en het nog steeds ontbreken van fysieke testen op Long Covid. Vaccinaties lijken ook enigszins te helpen in het voorkomen van Long Covid na infectie.
Op de site van C-support staan ook interessante grafieken over de verdeling van Long Covid over mannen en vrouwen, en over leeftijdsgroepen. Bijna drie kwart van de Long Covid aanmeldingen blijkt vrouwen te betreffen. Het was al eerder bekend dat vrouwen vaker bepaalde LongCovid-klachten hadden, maar mogelijk is een dergelijke oververtegenwoordiging deels te verklaren doordat mannen hun ziekte eerder ontkennen. Verder blijken de meeste aanmeldingen voor Long Covid tussen de 50 en 60 jaar oud te zijn. Dat ligt dus heel anders dan bij de sterfte aan acute Covid19, die meestal 65+ treft.
Infectieradar [info]
Het percentage mensen met klachten van acute luchtweginfecties, o.b.v. meldingen door een groep vrijwilligers aan het RIVM, geeft op elk moment een idee van het (algemene) besmettingsrisico. Op 17 juni had 3,41% van de testgroep van het RIVM last van een luchtweginfectie. Het voortschrijdend weekgemiddelde op 14 juni was 3,64%. Dat is relatief laag en vergelijkbaar met normale waarden in de zomers vanaf 2021. Er is in ieder geval nog geen extra verhoging door zomercorona merkbaar, zoals vorig jaar. Het is bekend dat de meeste luchtweginfecties seizoensgebonden zijn en afnemen in de zomer, in tegenstelling tot Covid19 dat het hele jaar door grote uitbraken kent.
N.B. Omdat individuele dagen niet meer te onderscheiden zijn bij weergave van een periode van 5 jaar, stap ik toch weer over naar weekgemiddelden.
Overige infecties
In de wekelijkse overzichten van diverse besmettelijke ziektes gevonden in de Nivel Peilstations hebben we de afgelopen jaren kunnen volgen dat sinds het opheffen van de maatregelen tegen Covid19 in het voorjaar van 2022 niet alleen Covid flink rondgegaan is, maar ook andere besmettelijke ziekten enorm huisgehouden hebben in Nederland. We zagen achtereenvolgens heftige uitbraken van longontsteking, RSV, mazelen, roodvonk (strep-A), kinkhoest, waterpokken, vijfde ziekte en krentenbaard (zie weekberichten). Sommige konden (deels) verklaard worden uit een afnemende vaccinatiegraad (mazelen, kinkhoest), maar meestal greep men in Nederland terug op het nonsens-begrip immuniteitsschuld.
In ons artikel Immuniteitsschuld of -schade? van november 2023 laten we zien dat een veel logischer verklaring is: aantasting van het immuunsysteem door een Covid19-besmetting. Veel internationale deskundigen hebben dit inmiddels geaccepteerd. Helaas blijven deskundigen in Nederland, van het RIVM en de medische elite, steken in kortzichtige en onbewezen verklaringen als “inhaaleffect van schoolsluitingen en lockdowns” en “immuniteitsschuld”.
In het Nivel Surveillance Bulletin van week 24 in 2025 staan voor 2025 week 1 t/m 24 de resultaten van onderzochte monsters op de Nivel peilstations in een grafiek. Nog steeds is het aantal genomen monsters beperkt, namelijk 12 onderzochte monsters waarvan 7 positief bevonden. We zullen dat opvatten als een goed teken, dat er relatief weinig kortlopende infecties zijn.
Omdat vorig jaar het aantal kinkhoestgevallen een enorme vlucht heeft genomen (donkerrode lijn in onderstaande grafiek), volgen we ook nu weer de gevallen van kinkhoest. Dat is gelukkig nog steeds stabiel laag, al waren er onder 0- tot 4-jarigen in week 14, 15 en 20-23 wel kleine oplevingen. Voor jonge kinderen is kinkhoest (“100 dagen hoest”) extra gevaarlijk.
Deze keer kijken we ook weer naar de verspreiding van het RS-virus, dat ook tot tamelijk ernstige luchtweginfecties kan leiden, vooral bij kinderen. Het RIVM houdt het vóórkomen van deze ziekte bij op de pagina Stand van zaken RS-virus. De laatste jaren, sinds de Covid19-pandemie, heeft RS flink opgespeeld, hoewel het in absolute aantallen minder voorkomt dan influenza. Ook dit jaar is de RS-golf weer zoals vaker begonnen rond december (rode lijn in de grafiek hieronder). Inmiddels worden er gelukkig bijna geen RS-gevallen meer gemeld, maar de RS-golf was dit jaar wel hoger én breder dan vorig jaar.
De golf van mazeleninfecties in het vroege voorjaar is gelukkig weer ingezakt, al is er de laatste twee weken weer sprake van een ruime verdubbeling bij de 0- tot 4-jarigen. De langzame daling van het aantal gevaccineerde kinderen blijft een punt van zorg: bij weinig gevaarlijke infectieziekten is vaccinatie zó effectief als bij mazelen. En dan te bedenken dat in de VS alle vaccinaties, inclusief mazelen, stuk voor stuk ontmanteld worden door antivaxers die tot in de hoogste regionen van de nationale gezondheidsdienst zijn opgeklommen.
Het sinds het begin van dit jaar sterk verhoogde vóórkomen van gordelroos (Herpes Zoster) blijkt bijzonder hardnekkig, vooral in de categorie 65+ is het sterk verhoogd. Het is bekend dat het herpesvirus, dat latent aanwezig is in veel patiënten, na een covidbesmetting weer kan opleven. Er is wel een goed vaccin tegen herpes zoster, maar bijna niemand krijgt het.
Oversterfte Covid19, 2025 week 23 [info]
Al bijna 3 jaar lang houden we ook de wekelijkse oversterfte bij, in navolging van het CBS. Zij hielden in de jaren 2020-2023 nauwgezet bij hoeveel méér sterfgevallen er per week waren dan op grond van sterfte vóór de pandemie verwacht konden worden. Vanaf 2024 werd dit overgenomen door het RIVM. Omdat wij bepaalde bezwaren hadden tegen de rekenmethode van het CBS, en zeker tegen die van het RIVM, hebben we ook eigen analyses opgezet. Deze hebben we aangeduid met “HMD Gemiddelde” en “HMD LQI”. Deze lieten voortdurend oplopende hoge oversterfte zien in 2023-2025, soms tot 800 extra sterfgevallen per week. Sinds april 2025 is daar nog een vijfde methode aan toegevoegd, ASMR (Age-Standardised Mortality Rate), om de bezwaren van de andere methoden te ondervangen. We wilden met name de vergrijzing verdisconteren, omdat we in de tijd steeds verder verwijderd raken van de prepandemische weeksterftes. De 5 methoden staan uitvoerig beschreven in het artikel Oversterfte door Pandemie.
De actuele weeksterftes van het CBS (zie CBS statline) zijn inmiddels bijgewerkt t/m week 22 van 2025, zie tabel hieronder. In de twee onderste rijen zijn het verwachte aantal overledenen per leeftijdsgroep en de oversterfte per leeftijdsgroep weergegeven (volgens de ASMR).
| Weeksterfte per leeftijdsgroep | 0-65 | 65-80 | 80+ | Totaal |
| Aantal overledenen 2025 week 22 | 373 | 1022 | 1662 | 3057 |
| Verwacht aantal overledenen 2025-20 | 404 | 985 | 1793 | 3182 |
| Oversterfte per leeftijdsgroep 2025-20 | -31 | 37 | -131 | -125 |
Over de eerste twintig weken van 2025 zijn er 42 nameldingen gekomen van overlijdens, volgens het CBS. Dat is wat lager dan normaal bij de 2-wekelijkse rapportage van het CBS.
Voor week 23 heeft CBS nog geen sterftecijfer gepubliceerd. Weeksterfte in oneven weken ontlenen we daarom aan de geschatte sterftecijfers van RIVM. In week 23 zouden 3001 mensen overleden zijn. Op basis daarvan berekenen we de kengetallen voor de weekoversterfte volgens de bovengenoemde 4 methoden en voegen de ASMR sterfte per leeftijdsgroepen voor week 22 toe:
| Methode | Weekovst | Percentage | Cumulatief | Cum.Pos. |
|---|---|---|---|---|
| RIVM | -188 | -5,9% | 46.783 | 57.109 |
| CBS+ | 169 | 6,0% | 77.725 | |
| HMD Gem | 318 | 11,9% | 129.698 | |
| HMD LQI | 386 | 14,9% | 162.312 | |
| ASMR 0-65 | -31 | -7,7% | -12 | 3715 |
| ASMR 65-80 | 37 | 3,8% | 16.749 | 18.599 |
| ASMR 80+ | -131 | -7,3% | 30.265 | 36.381 |
| ASMR Totaal | -125 | -3,9% | 47.002 | 58.696 |
De oversterfte in week 23 volgens RIVM is al weken negatief, maar die cijfers zijn twijfelachtig omdat de verwachte sterfte gebaseerd is op de reeds verhoogde sterfte in eerdere coronajaren. De oversterfte in week 22 volgens ASMR is ook negatief. Dat demonstreert het terugslag-effect bij wekelijkse oversterfteberekeningen: oudere en zwakkere mensen die aan de Covid19-infectie overlijden kunnen enkele maanden later niet nóg eens overlijden.
CBS+, HMD Gem en HMD LQI noteren nog steeds juist hoge oversterfte, maar zij houden geen rekening met de oversterfte door vergrijzing (de naoorlogse geboortegolf van mensen die nu tegen de 80 lopen). De ASMR cijfers zijn uiteindelijk het meest betrouwbaar.
De totale cumulatieve oversterfte volgens ASMR over de hele pandemie is 47.002, maar als we de tussentijdse, tijdelijke ondersterftes niet aftrekken wordt de cumulatieve oversterfte (Cum.Pos.) 58.696. We hebben dezelfde berekening ook op RIVM toegepast en komen dan op Cum.Pos. 57.109.
In de grafiek hieronder is het verloop van de oversterfte over de pandemie tot nu toe weergegeven voor RIVM (onderste, groen), CBS+ (2e van onder, geel), HMD gem (2e van boven, rood) en HMD LQI (bovenste, blauw).
Het verloop van het cumulatieve aantal pandemiedoden volgens LQI (blauw), Gemiddelde (rood) en CBS+ (geel) is nu als in onderstaande grafiek. De grafiek voor het cumulatieve dodental volgens RIVM hebben we weggelaten, omdat deze niets zegt en geen enkele meerwaarde heeft.
In onderstaande grafiek staat het verloop van de oversterfte volgens de ASMR-methode, voor alle weken van de pandemiejaren 2020-2025, voor de 3 leeftijdsgroepen 0-65, 65-80 en 80+, én natuurlijk de totale oversterfte als som van die drie.
De oversterftegolf door de griep vanaf januari t/m maart is inmiddels voorbij, en nu zitten we nog steeds in de gebruikelijke terugslag, waarschijnlijk ouderen die door de griep enkele maanden eerder overleden dan zonder de griep het geval zou zijn geweest.
In de grafiek hieronder is de cumulatieve oversterfte weergegeven voor de leeftijdsgroepen 0-65, 65-80, 80+ en de totale cumulatieve oversterfte. De totale cumulatieve oversterfte is 47.117.
In deze grafiek is goed te zien dat Covid-sterfte vooral in de leeftijdsgroepen 65-80 en 80+ optrad. In de groep tot 65 jaar betreft het hooguit 2000 sterfgevallen. Ook die mogen echter niet gebagatelliseerd worden: dit kunnen vaders en moeders van gezinnen zijn, mensen in de kracht van hun leven.
Een nog belangrijker conclusie uit de cumulatieve oversterfte moet zijn dat die ook na 5 jaar pandemie nog steeds blijft stijgen, óók in periodes waarin er weinig Covid19 rondgaat. Dat er nog steeds ca. 50 levens per week verloren gaan, direct of indirect door de pandemie, mag nooit genormaliseerd worden!
Variants of Concern (VOC) [info]
De relatieve frequenties van relevante VOC’s (kiemsurveillance RIVM) geven een indicatie welke nieuwe bedreigingen te verwachten zijn. Deze week is er geen update van de percentages van virusvarianten, daarom laten we hieronder de stand van zaken van vorige week zien. Deze loopt t/m week 22, voor week 23 waren slechts 3 samples getest.
Al eerder hebben we op deze plaats aangegeven dat de terugkeer van JN.1 vanaf november vorig jaar virologisch gezien ongeloofwaardig is. Het moet subvarianten van JN.1 betreffen. Ook de enorme groei van de restvarianten in de laatste weken toont aan dat het RIVM flinke steken heeft laten vallen bij de speurtocht naar varianten.
Uit de posts van Josette Schoenmakers op Bluesky konden we afgelopen winter en lente opmaken dat in die periode subvarianten LB.1.3.1 en LP.8 het stokje van JN.1 begonnen over te nemen, terwijl zij in haar meest recente post laat zien dat in veel andere landen op de wereld, waar wél voldoende samples onderzocht worden, de strijd om dominantie in week 20 gaat tussen XFG en NB.1.8.1, zie tabel hieronder. Waarschijnlijk zijn die twee varianten samen goed voor zo’n 50% aandeel in Nederland. Het is raadzaam dat het RIVM volgende week eindelijk meer samples gaat onderzoeken en óók op de nieuwe varianten gaat zoeken.
Conclusie: actueel risico [info]
Influenza- en RSV-besmettingen zijn verdwenen, maar wel is sprake van hardnekkige gevallen van gordelroos, vooral bij ouderen.
Wij schatten het besmettingsrisico voor Covid19 momenteel in als MATIG, en al wekenlang op ongeveer hetzelfde niveau. Het is totaal onduidelijk of de huidige, relatief lage golf nu gepiekt heeft, of dat vanaf volgende week de eerdere exponentiële groei weer opgepakt wordt. Er is dringend behoefte aan betere informatie, uit de rioolwatermetingen, uit betrouwbare testen en uit de ziekenhuizen.
Hier noem ik ook alvast een factsheet van dr. Sean Mullen over de gevaren van Covid19, boordevol met referenties naar harde wetenschappelijke onderzoeksresultaten. Volgende week ga ik proberen die factsheet te vertalen en een vaste plaats te geven in het Science menu van deze site.
Realiseer je dat er nog heel veel misverstanden bestaan over hoe Covid19 zich verspreidt en waarom en hoe je je daar het best tegen kunt beschermen. De autoriteiten laten wat de informatievoorziening betreft verstek gaan. Julia Doubleday legt ons haarfijn uit hoe het echt zit in haar recente post in de serie The Gauntlet. Ons advies is in ieder geval om vanaf nu zoveel mogelijk beschermende maatregelen te nemen om besmetting te voorkomen:
- Draag indien mogelijk een goed masker (ffp2, ffp3) op binnenlocaties
- Vermijd massale bijeenkomsten, zeker voor langere periodes binnen
- Werk zoveel mogelijk thuis
- Als je twijfelt of je besmet bent, doe dan een zelftest, liefst meerdere dagen achtereen, óók als je geen of weinig symptomen hebt
- Dring op je werkplek of bij scholen aan op ventilatie en het gebruik van hepafilters. Laat ook thuis een hepafilter draaien.
- Houd feestjes zoveel mogelijk buiten, desnoods onder een party-tent, in de zomer moet dat kunnen
- Als je de kans krijgt, laat je dan vaccineren
We beschikken al jaren over een complete toolbox aan preventieve maatregelen, zoals te zien in het bekende “gatenkaasmodel” hieronder. De meeste maatregelen zijn de verantwoordelijkheid van de overheid, maar omdat die ons al jaren in de steek laat moeten we er zelf het beste van zien te maken met de individuele maatregelen in de eerste vijf plakjes.
Indammen NU!
De overheid heeft het voorbije dal in Covid19-besmettingen uiteraard weer opgevat als het definitieve einde van de pandemie. Wij zagen de adempauze sinds vorig jaar herfst echter als de ideale periode om eindelijk te gaan indammen. Die actie is bedoeld om toekomstige SARS-CoV-2 uitbraken zoveel mogelijk te voorkómen, door het verspreidingsgetal R onder de 1 te houden. Realiseer je dat de maskers die je nu (heel) soms ziet, gedragen door mensen die extra kwetsbaar zijn of die weten hoe desastreus een Covid-besmetting kan uitpakken, vaak een noodgreep zijn waarmee zij zich ondanks de alomtegenwoordige virussen toch enigszins willen beschermen. Als een Covid-golf op volle kracht door de maatschappij raast, maandenlang, geven ventilatie en hepafilters en zelfs goede maskers onvoldoende zekerheid. Alleen volledige isolatie biedt dan nog hoop, en dat is precies waarvoor kwetsbare en Covid-bewuste mensen dan gedwongen moeten kiezen.
Indammen móet en indammen kán!
Zie ook onze uitgewerkte strategieën om de pandemie te bedwingen:
- Pandemieregels van de Goede Pandemie Praktijk
- Plan van het World Health Network met massaal testen
- Een haalbaar en afdoende geacht alternatief voor de gecompliceerde en onwerkbare maatregelenladders van VWS onder Ernst Kuipers:
