Actueel risico volgens LoCovid 13 september 2024
Risico op besmetting / Long Covid / invaliditeit HOOG, hoge zomerpiek is voorbij maar het besmettingsniveau stijgt alweer 11 dagen op rij. Rioolwaarde 7-9: 714 → 25.700 besmettingen PER DAG → ~3340 LongCovid-gevallen EXTRA PER DAG verwacht, waarvan 800 ernstig invaliderend. Ca. 1,43% (257.000 p) besmettelijk. Vanaf medio 2020 continu oversterfte, tov LQI 2010-2019 in week 35: 445 † → 17,7% van verwachte sterfgevallen. Covid19-ziekenhuisopnames sinds 1-6 niet meer gepubliceerd.
LET OP: Algemene onderbouwing, interpretatie en achtergrond-informatie bij de rubrieken vindt u via de [info] link in headers
Oversterfte Covid19, 2024 week 35 [info]
Oversterfte RIVM vanaf 2021-06 [info]
In oneven weken wordt de actuele weeksterfte niet gepubliceerd door het CBS, zie CBS statline. Daarom gebruiken we de ruwe schattingen van het RIVM voor de weeksterfte in week 35.
In week 35 overleden volgens RIVM 2965 mensen. Eerdere weken (van CBS) zijn niet bijgewerkt, dus er zijn geen nameldingen.
De oversterfte à la RIVM voor week 35 is -101 † (-3,3%), dus eigenlijk ondersterfte. Feitelijk betekent dit cijfer alleen hoeveel meer (of minder) personen overleden zijn in die week in vergelijking met voorgaande jaren, inclusief coronajaren. In 2020 t/m 2023 gingen er heel veel mensen dood aan acute Covid19-infectie, door uitgestelde zorg, door Long Covid, door méér hartaanvallen en beroertes, longontsteking, uitbraken van andere infectieziekten door beschadigingen aan het immuunsysteem (ook door Covid19). Dus verwacht het RIVM in 2024 óók deze extra doden (afgezien van de hoge pieken). Daarom vinden ze nauwelijks oversterfte meer (grijze lijn in bovenstaande grafiek).
Cumulatieve RIVM oversterfte vanaf 2020 week 8: 46.513 †. Let op: hier bepalen we sinds juni de cumulatieve oversterfte t.o.v. de verwachte sterfte volgens het CBS t/m juni 2021 en aansluitend de verwachte sterfte volgens RIVM vanaf juli 2021 tot eind juni 2025. Die verwachte weeksterfte RIVM is voor het eerst in januari 2024 gepubliceerd, met terugwerkende kracht tot juni 2021. Deze t.o.v. CBS “alternatieve” verwachte sterfte heeft een dramatisch effect op de berekende cumulatieve oversterfte. In één klap heeft het RIVM met terugwerkende kracht ~15.000 aan de pandemie gerelateerde overlijdens weggepoetst. Een knap staaltje statistisch goochelwerk! Op basis van de originele CBS-cijfers van juli 2021 t/m december 2023 zaten we in week 17 dit jaar al op een cumulatieve oversterfte boven de 60.000!
Oversterfte CBS 2020/2023 en verder [info]
Naast de weekoversterfte à la RIVM willen we toch graag weten hoe het verder gegaan zou zijn met de oversterfteberekening door het CBS, die gestopt is op 1 januari 2024. Hoewel ook die CBS-cijfers tamelijk optimistisch waren, o.a. door de oversterfte te bepalen t.o.v. verwachte sterfte inclusief griepdoden en een normale demografische trend (zonder rekening te houden met extra sterfte onder ouderen door Covid19), waren ze veel beter gefundeerd dan die van het RIVM. Uitgangspunt waren de jaren 2015-2019, dus vóór het begin van de pandemie. We hebben daarom de CBS-tabel met verwachte weeksterftes voor 2020-2023 uitgebreid naar 2024, door de cijfers van 2023 aan te passen met een correctiefactor voor bevolkingsgroei van 2023 naar 2024 (17.942.942/17.811.291 = 1,00739), we noemen dit CBS+.
Bij een weeksterfte van 2965 komen we voor week 35 op een oversterfte van 222, dat is 8,1% bovenop de verwachte sterfte van 2743 (blauwe lijn in de grafiek hierboven). Toch bijna 32 extra doden per dag! Volgens CBS+ is de totale cumulatieve oversterfte vanaf 2020 week 8 66.148 †.
Oversterfte HMD t.o.v. LQI 2010-2019 [info]
Volgens de toelichting is de oversterfte bepaald door CBS, hoe verontrustend die ook was tot begin 2024, nog een ernstige onderschatting van het probleem. Wij bepalen daarom de oversterfte t.o.v. het laagste kwartiel van 2010-2019 per week (LQI), dus expliciet prepandemie, maar wel met een correctiefactor voor bevolkingsgroei. Dit is de echte oversterfte t.g.v. SARS-CoV-2 gerelateerde en andere vermijdbare infecties. Hieronder vallen uiteraard doden door acute Covid19-infectie, maar ook doden door orgaanschade bij Long Covid of verhoogd risico op hartinfarct, beroerte en longontsteking door Covid19, uitgestelde behandelingen en operaties door overbelasting van de zorg, valpartijen door psychische aandoeningen t.g.v. SARS2, en zelfs doden door andere infectieziekten zoals influenza. Een Covid19-infectie beschadigt immers langdurig het immuunsysteem.
Het is wel zo dat jaarlijkse griepgolven vóór 2020 ook slachtoffers eisten. Als we echter de nodige maatregelen zouden nemen om het aantal Covid19-slachtoffers sterk te reduceren, dan zouden er ook geen griepslachtoffers meer zijn.
In week 35 overleden 2965 mensen, 445 méér dan het LQI van 2010-2019, te weten 2520. Dat is 17,7% boven de verwachte sterfte, hetgeen neerkomt op meer dan 63 vermijdbare (covid19-gerelateerde) infectiedoden per dag! Nog steeds! En dat duurt al voort vanaf medio 2020, net na de eerste coronagolf die een les had moeten zijn (oranje lijn in bovenstaande grafiek). Continue oversterfte, door een totaal genegeerde pandemie.
Cumulatieve oversterfte LQI vanaf 2020 week 8: 137.614 †.
Dit is dus onze beste schatting voor de totale Covid19-gerelateerde sterfte in de pandemie tot nu toe.
Het verloop van het cumulatieve aantal doden volgens LQI, CBS & RIVM is nu:
Het is moeilijk voorstelbaar dat er nog steeds honderden doden per week méér te betreuren zijn dat voor de pandemie. Een grafiek van de totale jaarsterftes in de jaren 2000-2023, zie onder, spreekt echter boekdelen:
Er is een duidelijke sprong zichtbaar van een jaarsterfte van gemiddeld 150.00 in periode 2015-2019 naar gemiddeld 170.000 in periode 2020-2023. Dat is ~20.000 doden extra per jaar, dus in 4 jaar tijd ~80.000. En deze hoge sterfte neemt niet af na het vermeende einde van de pandemie in de lente van 2022! Ook 2024 stevent weer af op een jaarsterfte van ~170.000, immers in 2023 hadden we t/m week 33 106.596 doden, en in 2024 109.445 doden, zelfs nog meer dan vorig jaar dus.
Er valt nog iets op aan deze grafiek: in 2015-2019 (de basis voor de CBS-oversterfte) was de jaarsterfte weliswaar ~150.000, maar in alle jaren 2020-2014 daarvóór was het slechts ~140.000. Dus ook in 2015-2019 was al flink wat oversterfte, in totaal ~50.000. In de periode 2015-2019 heerste veel influenza, dat zou een verklaring kunnen zijn (zie grafiek onder).
In totaal over 2015-2023 zijn er dus zo’n 5×10.000+4×30.000 = 170.000 méér mensen overleden dan de basis 2000-2014, door influenza én door Covid19. Voor de Covid-periode 2020-2023 zou dit neerkomen op 4×30.000 = 120.000 extra doden. Dit is vergelijkbaar met de totale oversterfte die we vinden t.o.v. de LQI van 2010-2019, in 2023 week 52 was dat 122.860. Onze LQI methode bepaalt kennelijk de oversterfte t.o.v. de echte basissterfte van vóór 2015, zonder heftige griepgolven en zonder corona. Het geeft ook aan waarom de methode CBS, met verwachtingen gebaseerd op de jaren 2015-2019 en een stijgende trend, een veel te rooskleurig beeld geeft.
Uiteraard zijn die 170.000 extra doden natte-vingerwerk, alleen bedoeld om aan te tonen dat onze LQI-oversterftecijfers geloofwaardig zijn.
Waarom doen we niets tegen de continue oversterfte?
In de Nederlandse media hoor je niemand meer over deze enorme aantallen slachtoffers door de pandemie, die nog steeds onverminderd toenemen. Het wordt doodgezwegen, net als in het VK: Covid19: Is er een spreekverbod? Covid19 (“Coldemort”) blijkt de ziekte waar we niet over mogen spreken. Blijft de bizarre oversterfte dan onopgemerkt? Integendeel, daar wordt wel over geschreven en gediscussieerd op X en (wat meer serieus) op LinkedIn.
Het CBS heeft de oversterfte 2020-2022 geraamd op 45.800, hetgeen goed overeenkwam met de geregistreerde Covid19-sterfte van 48.000. Echter de geregistreerde Covid19-sterfte liep in 2022 en later in 2023 en 2024 steeds meer terug, terwijl de oversterfte bleef (hoewel het CBS minder hoge oversterfte berekend heeft tot eind 2023 dan anderen, ook internationaal). Daar heeft het CBS geen verklaring voor, en daar laten ze het bij.
Waarschijnlijk is de analyse van de oversterfte 2023 door het CBS pas eind 2024 te verwachten, het CBS wacht altijd tot de sterftecijfers exact bekend zijn voordat ze daarover publiceren.
Statisticus Anne Laning heeft dit soort analyses over oversterfte in 2023 en zelfs 2024 t/m de zomer wel reeds uitgevoerd en ziet nog steeds een goede correlatie tussen besmettingsgolven Covid19 (o.b.v. rioolwatermetingen) en oversterfte, en hij vergelijkt dat ook met griepdoden. Die spelen volgens hem een steeds grotere rol, hetgeen zou volgen uit een multivariate statistische analyse. De jarenlange basis-oversterfte, volgens de LQI-methode ~400† per week maar volgens CBS hooguit ~200† per week, kan Anne Laning niet verklaren, omdat er geen variabelen zijn om de constante achtergrondsterfte mee te correleren. Statistiek heeft zo zijn beperkingen.
Gijs van Loef hamert op LinkedIn ook al jaren over de absurd hoge oversterfte in Nederland, maar geeft als verklaring vaak de falende gezondheidszorg in Nederland. In een recente update over vaccinaties vs. oversterfte op LinkedIn toont hij een grafiek waaruit blijkt dat Nederland in de periode 2021 t/m september 2023 van 11 West-Europese landen de hoogste procentuele oversterfte heeft (12,3%), terwijl NL in die periode juist de laagste vaccinatiegraad had, zie grafiek hieronder.
Deze grafiek suggereert al dat een hoge vaccinatiegraad oversterfte beperkt, en vandaar ook dat de oversterfte samenhangt met Covid19.
Toch doen al deze onderzoeken nog steeds niet de stemmen verstommen van de “alternatieve wetenschappers”, die tot vervelens toe blijven proberen de oversterfte toe te schrijven aan: … de vaccins. Zoals daar zijn Maurice de Hond, Herman Steigstra en Theo Schetters. Zij hebben al jaren geprobeerd sterfte en langdurige ziekte te verklaren als negatieve effecten van Covid19-vaccinaties. Toen alle pogingen om met statistisch onderzoek dit verband aan te tonen mislukt of weerlegd waren, zijn zij ertoe overgegaan twijfel te zaaien over de officiële onderzoeken die overduidelijk (over)sterfte juist aan Covid19 koppelden.
In september is zelfs een lijvig rapport van Meester en Jacobs verschenen (uiteraard niet onderworpen aan peer review). Ook zij slagen er niet in om een verband aan te tonen tussen oversterfte en vaccinatie (al suggereert de titel dat wel, net als bijdragen van pseudowetenschappers Herman Steigstra en Jona Walk), maar wel trekken zij op alle mogelijke manieren de CBS-cijfers en -analyses over de oversterfte in twijfel. Deskundigen als Anne Laning hebben hun handen vol om de argumenten en methoden van het rapport onderuit te halen in verhitte discussies op LinkedIn. Het eindoordeel van deskundigen over dit rapport is echter duidelijk, bijvoorbeeld Chi Lueng Chiu concludeert:
Eén van de bezwaren tegen de oversterfte-analyses van CBS en RIVM was dat zij geen rekening hielden met de vaccinatiestatus van de overledenen. Die konden zij niet meenemen omdat dit privacyregels zou schenden. Er werd dus alleen gekeken naar percentages gevaccineerden over de hele bevolking. Laat nu eveneens in september een Nivel-rapport over oversterfte tijdens de Covid19-pandemie verschenen zijn, waarin precies dát is onderzocht: (over)sterfte in 2021 en 2022 bij gevaccineerden en niet-gevaccineerden o.b.v. geanonimiseerde data. De conclusies worden zelfs uitgesplitst over diverse leeftijdscategorieën en kwetsbaren / niet kwetsbaren. Steeds is de conclusie dat vaccinatie leidt tot een lagere sterfte. Voor de groep niet-kwetsbaren blijkt vaccinatie zelfs tot ondersterfte te leiden. Zie bijvoorbeeld tabel 3.2 uit het Nivel-rapport hieronder.
Een belangrijke tegenslag voor de antivaxbeweging zou je denken, maar natuurlijk werd ook dit Nivel-rapport direct onder vuur genomen, bijvoorbeeld door Maurice de Hond. Eerste kritiekpunt betrof het feit dat een deel van de ongevaccineerden toch gevaccineerd was maar hun vaccinatiestatus niet wilden laten registreren bij het RIVM. Beetje flauw, want 93% van de gevaccineerden hadden geen bezwaar tegen registratie. Zelfs als je 7% van de sterfgevallen van ongevaccineerden allemaal bij de gevaccineerden zou rekenen zouden nog steeds veel meer ongevaccineerden sterven dan gevaccineerden. Vervolgens verbaast MdH zich over het feit dat bij de ongevaccineerden veel méér mensen sterven dan verwacht, zelfs als je de geregistreerde Covid-doden buiten beschouwing laat. Ze overlijden dus massaal aan andere oorzaken? Wij van LoCovid begrijpen dit heel goed, want we weten dat Covid19 vaak ten onrechte niet als doodsoorzaak werd geregistreerd, zeker in 2021 en 2022. In de Long-Covidgroep vanaf 2021 was het zelfs niet meer mogelijk overlijden aan bijvoorbeeld hartinfarct, beroerte of longontsteking toe te schrijven aan een eerdere Covid19-besmetting. Er was immers geen enkele manier om Long Covid ondubbelzinnig te diagnosticeren.
Gesterkt door de stroom aan desinformatie van antivaxers heeft de stichting Artsen Collectief (oorspronkelijk “Artsen Covid Collectief”) zelfs advertenties geplaatst in dagbladen waarin mensen afgeraden werd om een Covid19-vaccinatie te nemen vanwege vermeende lange-termijneffecten op de gezondheid. Levensgevaarlijk, want Covid19-vaccins zijn nog de enig overgebleven maatregel die de schadelijke effecten van Covid19-besmettingen en Long Covid kunnen beperken. Dit Artsen Collectief is overigens in 2021 al ontmaskerd als een verspreider van desinformatie.
Samenvattend moeten we concluderen dat de aanhoudende hoge oversterfte uitsluitend heeft geresulteerd in oeverloze discussies over vermeende schadelijkheid van (vooral mRNA-) vaccins. Kennelijk wil niemand accepteren dat juist de Covid19-besmettingen die al vierenhalf jaar door Nederland razen verantwoordelijk zijn voor deze onacceptabele oversterfte.
Weekbericht van LowCovid Kano [info]
Het statusbericht van LowCovid Kano op X, met het geschatte verloop van de vermijdbare sterfte gerelateerd o.a. aan Covid19 (complicaties), is deze week niet gepubliceerd.
Virusdeeltjes in rioolwater [info]
Meting 7 september: 714 (x 1011 virusdeeltjes per 100.000 inwoners) volgens Corona Lokaal. Het virusniveau is sinds medio juli gestaag gedaald vanaf de piek 1164 in week 28 naar minder dan de helft op 6 augustus. De laatste anderhalve week stijgt het virusniveau echter weer, zoals we al vreesden. De vakanties zijn voorbij en overal zijn de scholen weer opengegaan. Het is te hopen dat dit een tijdelijke opleving is, maar het is niet uitgesloten dat we hier alweer de opmaat voor een (hoge?) najaars- en wintergolf zien.
In onderstaande grafiek van Corona Lokaal is het verloop van virusdeeltjes in het rioolwater weergegeven vanaf 26 juli tot heden.
Landelijke spreiding van besmettingen
Op Corona Lokaal is ook de landelijke spreiding van het coronavirus te zien, over de provincies en over de afvalwaterstations. Het virusniveau ligt overal tussen 400 en 800, behalve in Drente (<400) en in Zeeland (>800). Dit klopt met het feit dat de scholen in het zuiden al op 19 augustus open gingen en in het noorden pas op 2 september. Deze week is op Ameland nog een nasleep van een vakantie-infectiehaard te zien.
Covid19-besmettingen en LongCovid-risico
Volgens de analyse van Datagraver (factor 36, die volgens sommigen nog te laag is) komt het huidige virusniveau van 714 op 7-9 overeen met zo’n 25693 nieuwe besmettingen per dag. Dat is veel, 1000 nieuwe Covid19-gevallen per week per 100.000 mensen. Het is namelijk 18 keer zo hoog als de drempel van 55 voor het aantal gevallen waarboven we van een griepepidemie spreken! Terwijl Covid19 véél gevaarlijker is dan griep! Zo zal bijvoorbeeld die éne dag 7 september later in het jaar leiden tot zo’n 3340 extra Long Covid-gevallen (13%), waarvan 800 ernstig invaliderend.
Volgens onze indeling van juni 2024, zie tabel hieronder, is het risiconiveau bij 25693 besmettingen per dag hoog. Als de trend van de afgelopen week zich voortzet kan het risiconiveau over een week wel eens zeer hoog zijn.
| Risiconiveau | Weekmin/105 | Weekmax/105 | Dagmin/NL | Dagmax/NL |
| Basis | 0 | 10 | 0 | 250 |
| Gering | 10 | 50 | 250 | 1250 |
| Laag | 50 | 150 | 1250 | 4000 |
| Matig | 150 | 500 | 4000 | 12.500 |
| Hoog | 500 | 1500 | 12.500 | 40.000 |
| Zeer hoog | 1500 | 5000 | 40.000 | 125.000 |
| Extreem | 5000 | 125.000 |
N.B.: Qua naamgeving is “Extreem” gewijzigd in “Zeer hoog”, en “Absurd” in “Extreem”.
Deze indeling is losjes gebaseerd op de karakterisering van de ernst van griepepidemieën, zoals blijkt uit onderstaand verloop van griepgevallen in de afgelopen jaren volgens Nivel:
Verloop van aantal besmettingen per dag
Het is de moeite waard om het verband tussen virusdeeltjes in rioolwater en aantal besmettingen met Covid19 per dag, zoals gevonden door Datagraver, te gebruiken om het verloop van het aantal virusdeeltjes in rioolwater van Corona Lokaal om te rekenen naar een grafiek met het aantal dagelijkse besmettingen. Door de geïnterpoleerde, gewogen en genormeerde data van Corona Lokaal per dag te vermenigvuldigen met 36 krijgen we onderstaande grafiek, met het geschatte aantal besmettingen per dag.
Cumulatief aantal besmettingen
Uitgaande van de besmettingen per dag kan ook het cumulatieve aantal besmettingen in een grafiek gezet worden:
Hier is bijvoorbeeld uit af te lezen dat pas in november 2022 alle Nederlanders gemiddeld 1x besmet waren, maar óók dat nu al 36.000.000 besmettingen een feit zijn, zodat anderhalf jaar later Nederlanders al gemiddeld 2x besmet zijn geweest. Let wel, de rioolwatermetingen waren pas vanaf 1-10-2020 betrouwbaar, dus de besmettingen uit de eerste golf zijn hierin nog niet meegenomen. In vergelijking met de aantallen besmettingen in 2021-2023 vallen de aantallen in de eerste golf in het niet: o.b.v. positieve tests zouden er tot begin oktober 2020 slechts ~300.000 personen in Nederland besmet zijn met corona (alleen symptomatische gevallen). Dat is niet vreemd, want in die tijd waren er nog wél tamelijk strenge maatregelen.
Besmettelijke personen
Als er elke dag zo’n 19690 Covid-besmettingen bijkomen, en elke besmette persoon is ~10 dagen besmettelijk, volgt daaruit dat momenteel ~257.000 Nederlanders besmettelijk zijn, dat is ~1,43% van alle Nederlanders. Als u afspreekt met één ander persoon kunt u die misschien vertrouwen als die zegt voorzichtig te zijn geweest. Maar op een klein familiefeestje met 15 personen is de kans dat iemand Covid heeft al 20% en is onmogelijk zicht te houden op de besmettingsstatus van al die personen. Bij 50 personen is de kans dat iemand Covid heeft al 51%! Vermijd dus drukke bijeenkomsten, vooral binnen, tenzij u een masker kunt dragen (ffp2 – ffp3)!
Het percentage Covid19-besmettingen wordt ook bijgehouden in de RIVM-testgroep voor registratie van luchtweginfecties. Het Percentage positieve testen Nederland wordt sinds begin augustus gepubliceerd op Corona-lokaal, in plaats van de Covid19-ziekenhuisopnames:
In deze grafiek zijn dezelfde patronen te herkennen als in de grafiek voor het aantal infecties gebaseerd op de rioolwatermetingen. Dat is niet vreemd, omdat die grafiek zo goed mogelijk geijkt is op de onderste. De verschillen tussen beide grafieken zijn interessanter, en die uit zich vooral in de relatieve hoogte van de pieken: de omikron BA.1 en BA.2 pieken zijn qua testpositiviteit hoger dan de vergelijkbare pieken voor de rioolwatermetingen, terwijl voor de JN.1 piek eind december 2023 precies het omgekeerde geldt. Het verschil kan waarschijnlijk verklaard worden doordat sommige varianten van SARS-CoV-2 méér uitgescheiden worden in de ontlasting dan andere. Maar het is ook mogelijk dat de ene variant beter detecteerbaar is met een zelftest dan de andere.
Merk op dat het percentage besmette personen in het Percentage positieve testen nu uitkomt op ongeveer 0,7%. Onze schatting aan het begin van deze sectie komt zo’n 50% hoger uit met 1,05%. Mogelijk is de onbetrouwbaarheid van de zelftest die toegepast wordt door het infectieradarpanel hier debet aan. De zelftest die de meeste mensen uit de vrijwilligersgroep van het RIVM afnemen geeft immers in meer dan de helft van de gevallen een vals negatief resultaat. Anderzijds is onze eigen berekening ook maar een schatting o.b.v. een meting van rioolwaarde via aantal besmettingen per dag naar aantal besmetten naar percentage besmette personen. Echter gezien het feit dat Ruth Ann Crystal in haar wekelijkse nieuwsbrief van 8 september meldde dat in de VS momenteel 1 op de 38 personen besmet is, en dat dit al wekenlang zo is, lijkt de schatting van 1,43% besmette personen eerder aan de lage kant.
Hoeveel Covid19-besmettingen leiden tot Long Covid?
Of en hoe vaak Covid19-besmettingen nu nog steeds tot Long Covid leiden is een vraag die in Nederland nauwelijks aandacht krijgt. De medische elite en alle media gaan er stilzwijgend van uit dat alle bekende Long Covid-patiënten (vaak wordt een aantal van ~100.000 in Nederland genoemd) in 2020 en 2021 ziek zijn geworden. Experts van het RIVM noemen wel eens percentages van 1 à 2% dat (nu nog) langdurige klachten houdt. Dat is echter een slag in de lucht en in strijd met de resultaten van grote wetenschappelijke onderzoeken in het buitenland, zie ons artikel Hoeveel Covid19-besmettingen leiden tot Long Covid? onder Science. Het probleem is dat Long Covid niet in Nederland geregistreerd werd. Pas eind juni 2024 opende het RIVM een PostCovid onderzoeksplatform.
In onze weekberichten gaan wij vaak uit van 13% kans op Long Covid na elke besmetting. Dit percentage is gebaseerd op een onderzoek onder 3,5 miljoen Canadezen. Zij stelden vast dat de kans op Long Covid niet afneemt bij herbesmetting, maar daarentegen cumulatief werkt: elke besmetting geeft weer ca. 13% kans op Long Covid, zodat na 3 besmettingen zo’n 40% langdurige symptomen houdt (zie grafiek hieronder).
We zullen in onze weekberichten dus blijven rekenen met 13% kans op Long Covid per besmetting, en een kwart daarvan zal ernstige, invaliderende klachten betreffen, dus ruim 3%.
Dat Long Covid nog steeds bijzonder actueel is blijkt ook uit de maandelijkse rapportages van C-support over patiënten die zich melden. In de meest recente grafiek t/m augustus 2024 is te zien dat de aanmeldingen binnen blijven komen, óók nog in 2024. Terwijl dit platform nog steeds tamelijk onbekend is en de drempel voor registratie behoorlijk hoog.
Dat het aantal aanmeldingen per maand geleidelijk aan lager wordt kan erop duiden dat een Covid19-besmetting steeds minder vaak tot Long Covid leidt, zoals ook Al-Aly et al concluderen in een belangrijk artikel van 17-7-2024: nu “nog maar” 7,76% voor ongevaccineerden en 3,5% voor gevaccineerden. Het kan echter ook te maken hebben met het feit dat Covid officieel voorbij is verklaard en vrijwel niemand meer test op Covid19, zodat de link tussen Long-Covidklachten en de besmetting niet meer gelegd wordt.
Intussen komt zelfs 3,5% Long Covid bij de huidige aantallen besmettingen (meer dan 3 miljoen Nederlanders in deze “beperkte” zomergolf!) neer op enorme aantallen nieuwe Long-Covidpatiënten.
Infectieradar [info]
Het percentage mensen met klachten van acute luchtweginfecties, o.b.v. meldingen door een groep vrijwilligers aan het RIVM, geeft op elk moment een idee van het besmettingsrisico. Op 10 september had 3,69% van de testgroep van het RIVM last van een luchtweginfectie. Dit percentage was sinds half juli teruggezakt tot onder de 3%, maar zit de laatste weken weer in de lift.
Overige infecties
In de wekelijkse overzichten van diverse besmettelijke ziektes gevonden in de Nivel Peilstations hebben we het afgelopen jaar kunnen volgen dat sinds het opheffen van de maatregelen tegen Covid19 in het voorjaar van 2022 niet alleen Covid flink rondgegaan is, maar ook andere besmettelijke ziekten enorm huisgehouden hebben in Nederland. We zagen achtereenvolgens heftige uitbraken van longontsteking, RSV, mazelen, roodvonk (strep-A), kinkhoest, waterpokken en vijfde ziekte (zie onze weekberichten). Sommige konden (deels) verklaard worden uit een afnemende vaccinatiegraad (mazelen, kinkhoest), maar meestal greep men in Nederland terug op het nonsens-begrip immuniteitsschuld. In ons artikel Immuniteitsschuld of -schade? laten we zien dat de meest plausibele verklaring is de aantasting van het immuunsysteem door een Covid19-besmetting. Jessica Wildfire komt in een recent artikel tot dezelfde conclusie: How Your Immune System Actually Works. In de medische wereld in Nederland is dit inmiddels ruimschoots wetenschappelijk bewezen effect kennelijk nog steeds niet doorgedrongen.
In het Nivel Surveillance Bulletin van week 36 duikt nu weer een nieuwe uitbraak van een bekende infectieziekte op: krentenbaard (impetigo). Dit is een bacteriële infectie die zweren veroorzaakt in en om neus en mond, met name bij kinderen. Deze ziekte bleef vóór corona beperkt tot minder dan 200 kinderen van 0-14 jaar per 100.000 per week, met een maximum begin september. Echter in het najaar van 2022 was dat aantal bijna verdubbeld, en in september 2023 piekte het aantal bij 330. En nu, in 2024, hebben we dat eind augustus met 350 al overtroffen, en deze uitbraak lijkt zijn hoogtepunt nog niet bereikt te hebben met 390 in week 36 (zie grafiek hieronder). Toch lijkt het kwartje bij de medische elite nog steeds niet te vallen.
Ook is de Nederlandse kinkhoestepidemie, gestart in januari, nog steeds niet voorbij, al worden in week 36 nog “maar” 2,5 nieuwe gevallen per 100.000 per week gemeld, dat is 64 nieuwe patiënten per dag over heel Nederland. Er zijn nog steeds méér nieuwe gevallen dan het maximum in 2023, dat al veel hoger lag dan het aantal gevallen in 2022 en 2021. Voor kinderen van 0-4 jaar is het aantal gevallen het hoogste, terwijl voor die groep kinkhoest juist erg gevaarlijk is, soms zelfs dodelijk.
Ook longontstekingen hebben het afgelopen jaar flink huisgehouden, al is de piek nu wel helemaal voorbij, zie onderstaande grafiek. Het sprookje van immuniteitsschuld is nu toch echt uit, deze uitbraken zijn echt het gevolg van schade aan het immuunsysteem door herhaalde Covid19-besmettingen!
Het RIVM geeft op de pagina Feiten en cijfers griep het verloop van het aantal bij Nivel gemelde griepgevallen per week vanaf 2019 week 40 tot heden, 2024 week 36, zie grafiek hieronder. De griepgolf van december t/m februari dit jaar (de rode lijn) is allang voorbij, en de wintergolf heeft zich toch nog niet aangediend. Maar ach, het is nog zomer. U kunt rustig gaan slapen.
Laten we ook niet vergeten dat nog een andere gevaarlijke infectieziekte voor de deur staat: Mpox (apenpokken). Clade 1 verspreidt zich nu snel in Afrika en is gevaarlijker en dodelijker dan Clade 2 uit 2022. De WHO heeft inmiddels een PHEIC (Public Health Emergency of International Concern) voor deze ziekte uitgeroepen. Hoewel ook deze ziekte in de Westerse wereld weer gebagatelliseerd is, zal hij zeker zijn intrede in Nederland doen. Dan kunnen we beter de adviezen van Ruth Ann Crystal volgen. Bovendien is het beter onze 100.000 vaccins, die in 2025 verlopen, nú over te dragen aan Afrika om die pandemie in te dammen!
Ziekenhuisopnames [info]
Het aantal Covid19-ziekenhuisopnames per dag, opgegeven door het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS), gaf een indicatie van het aantal ernstig zieke patiënten met acute Covid19 die dag. Helaas heeft het LCPS onlangs besloten, in samenspraak met de bestuurders van ziekenhuizen, om de publicatie van ziekenhuisopnames voor Covid19 per 1 juni te staken. Wéér gaat een belangrijke indicator voor de intensiteit van de voortdurende pandemie verloren. Dit is echt diep triest. Midden in een grote zomeruitbraak zonder weerga!
Tot half juli werden door Radboud UMC (zie tweet van internist-infectioloog Chantal Rovers) nog cijfers gepubliceerd over Covid19-opnames aldaar, maar ook die zeer beperkte inkijk in de ziekenhuisopnames is sinds de zomervakantie achterwege gebleven. We tasten nu volledig in het duister.
Vergelijking Covid19 met influenza
Vanaf het begin in januari 2020 hebben virologen en leiders van westerse landen gepoogd de Covid19-pandemie te bagatelliseren: het zou niet erger zijn dan een “gewone” griep. De praktijk wees iets heel anders uit. Echter, in het 146e rapport van het OMT werd toch gesteld dat Covid19 vanaf maart 2022 voortaan wel vergelijkbaar was met “gewone luchtweginfecties”. Daarop hebben het RIVM en de Nederlandse medische elite hun beleid stap voor stap afgestemd. Zij hebben het Nederlandse volk compleet in de steek gelaten!
Lees ons artikel dat de vloer aanveegt met dit uitgangspunt.
Het ergste is nog dat de overheid in Nederland het genoemde rapport aangegrepen heeft om stap voor stap alle maatregelen tegen de verspreiding van Covid19 op te heffen. Terwijl wij voor het stoppen van de pandemie volledig afhankelijk zijn van de overheid in Nederland en de omliggende landen, omdat dit vooral collectieve maatregelen zijn: sterk verhoogde eisen aan ventilatie in bouwbesluit, verplichting tot installatie van hepafilters en far UV-lampen in openbare gebouwen of zelfs kantoorruimtes, en verplichting om in kritieke situaties en omgevingen (ziekenhuizen, OV) goede maskers (ffp2, ffp3) te dragen.
Variants of Concern (VOC) [info]
De relatieve frequenties van relevante VOC’s (kiemsurveillance RIVM) geven een indicatie welke nieuwe bedreigingen te verwachten zijn. Van maart t/m juni dit jaar werden er echter veel te weinig samples onderzocht, dus beperkte het RIVM zich tot het testen op de hoofdgroep van de JN.1 variant. Die leek voortdurend dominant te blijven, terwijl vanaf mei de besmettingen weer flink begonnen op te lopen. Dat was een duidelijk teken dat nieuwe, immuniteit-ontwijkende varianten opkwamen. Pas in juli liep het aantal samples weer voldoende op en testte RIVM ook op subvarianten KP.2 en KP.3 van JN.1.
Voor de derde week op rij heeft het RIVM geen update gepubliceerd van de variantenanalyse. In de grafiek geven we daarom nogmaals de situatie van drie weken geleden, van 2023 week 10 t/m 2024 week 32. Hierin is variant KP.3 nog ruimschoots dominant. Er zijn echter berichten uit het VK dat een nieuwe XEC-variant, een recombinant van KS.1.1 en KP.3.3, inmiddels aan een snelle opmars begonnen is in West-Europa. Ook in Nederland is deze variant al weken geleden gesignaleerd. Het lijkt erop dat deze variant een belangrijk voordeel heeft t.o.v. de dominante KP.3 variant en de afgelopen zomer opgebouwde immuniteit kan ontwijken. Deze XEC-variant zou de recente stijging in besmettingen kunnen verklaren.
Conclusie: actueel risico [info]
Wij schatten het risico momenteel in als HOOG. Het besmettingsniveau blijft al bijna drie weken gelijk, maar de variantenanalyse suggereert dat het wel degelijk mogelijk is dat de stijging de komende weken weer hervat wordt. Bovendien zal het einde van de (school-)vakanties niet helpen!
Maar waarom gaan de overheid en het RIVM er telkens vanuit dat het vanzelf goed komt? We hebben de middelen om de verspreiding stevig tegen te gaan! Alleen moet de overheid zelf wel een belangrijke rol daarin spelen, namelijk bij
- het verstrekken van correcte en duidelijke informatie
- gratis tests en ffp2-maskers beschikbaar stellen
- een week isolatie na besmetting adviseren én faciliteren
- het faciliteren van en regels stellen voor thuiswerken
- regels opstellen voor ventilatie en schone lucht in openbare gebouwen
- verplichten van CO2-meters in scholen en het gebruik reguleren
- verplichten van hepafilters in openbare gebouwen en zeker in scholen
- het instellen van een maskerplicht in ziekenhuizen en zorginstellingen
- het aanbieden van coronavaccinaties voor de hele bevolking
- …
Ook socioloog Mieke van Stigt komt in haar recente column We willen het niet weten, in de serie Sociale Vraagstukken, tot de conclusie dat we collectief gewenst gedrag om pandemieën en klimaatcrises te bestrijden niet kunnen overlaten aan individuen. De meeste mensen sluiten zich af voor vervelende ontwikkelingen die hun wereldbeeld bedreigen. We hebben daarom sterke leiders nodig die écht het beste voor hebben met de bevolking.
Ook in een recent verschenen blog van de auteur met pseudoniem JTO Ph.D., in de serie Essays You Didn’t Want To Read, wordt uitvoerig ingegaan op de drijfveren van mensen om de risico’s van besmetting te ontkennen of te minimaliseren, en zelfs voorheen voorzichtige mensen na een Covid19-besmetting ineens stoppen met het dragen van maskers. Over cognitieve dissonantie gesproken…
We kunnen het niet genoeg benadrukken: zelfs als de huidige uitbraak weer vermindert, de kans op corona is nooit echt weg, en
risico = besmettingskans x impact
Als je toch besmet wordt kunnen de gevolgen verschrikkelijk zijn: levenslang gehandicapt, bedlegerig, arbeidsongeschikt of een plotselinge, voortijdige dood. Daarom adviseren wij bij het huidige beleid (om het virus totaal ongehinderd te laten rondgaan) om in elk geval individueel zoveel mogelijk te voorkomen dat u deze ziekte krijgt: vermijd drukke bijeenkomsten binnen maar ook mensenmassa’s buiten, draag waar mogelijk een ffp2-masker, gebruik neusspray in kritieke omstandigheden (tandarts, groepsetentjes binnen) en werk zoveel mogelijk thuis.
Tenslotte: op 16 september start de najaarsronde Covid19-boosters. Néém die prik, óók als u niet in de doelgroep van 60+ en de griepgroep zit! Op de vaccinatielocatie kan men toch niet controleren of u kwetsbaar bent of een kwetsbaar familielid heeft. En hoewel het vaccin in principe beschermt tegen een variant die inmiddels praktisch verdwenen is, wordt de kans op ernstige ziekte er ongetwijfeld door verminderd!
Voor het collectief geldt, nu meer dan ooit:
Indammen móet en indammen kán!
Het is pure noodzaak de huidige golf in te dammen, om tienduizenden zieken, invaliden en doden te voorkomen.
Er zijn verschillende strategieën om deze pandemie te bedwingen:
- Pandemieregels van de Goede Pandemie Praktijk
- Plan van het World Health Network met massaal testen
- Een haalbaar en afdoende geacht alternatief voor de gecompliceerde en onwerkbare maatregelenladders van VWS onder Ernst Kuipers:
